Category Archives: Kiến Thức Trà

Cách Pha Trà Móc Câu Đơn Giản (5 Bước)

trà móc câu, chè móc câu, trà móc câu thái nguyên, trà móc câu tân cương thái nguyên, trà xanh móc câu tân cương

Cách pha Trà Móc Câu theo kiểu Việt Nam truyền thống thì ai cũng biết rồi. Thế nên trong bài này mình sẽ hướng dẫn bạn cách pha trà Móc Câu theo phương pháp Công Phu.

Cách pha trà kiểu Công Phu khác với cách pha truyền thống đó là việc sử dụng ấm trà nhỏ và thời gian hãm trà ngắn. Cá nhân mình thấy thì khi pha bằng cách này thì Trà Móc Câu sẽ ngọt và ít đắng chát hơn.

Cách pha kiểu Việt Nam thì mình có in trực tiếp lên túi Trà Móc Câu nhà mình. Nên nếu bạn mua các sản phẩm Trà Móc Câu mang thương hiệu Danh Trà nhà mình thì có thể xem cách pha trên túi trà.

Đặt mua Trà Móc Câu truyền thống: Xem Sản Phẩm →

CHUẨN BỊ TRÀ CỤ

Tìm từ khoá “gongfu tea” trên Youtube thì bạn sẽ thấy khi pha trà phong cách Công Phu thì người pha sẽ dùng khá nhiều loại trà cụ khác nhau. Cá nhân mình thì theo phong cách tối giản (minimalism) nên mình hạn chế tối thiểu dụng cụ để pha trà.

Chính vì vậy nên nên trong hướng dẫn này thì mình cũng sử dụng rất ít trà cụ. Chỉ 4 cần thứ, đó là:

  • Ấm trà (dung tích 120ml)
  • Chén trà
  • Chén tống

Ấm trà có dung tích nhỏ thì bạn có thể mua ở các cửa hàng bán trà cụ. Cứ tìm từ ‘trà cụ’ trên Google thì bạn sẽ tra ra được nhiều nơi. Mua ấm bằng thuỷ tinh hay bằng sứ là đủ rồi. Cao cấp hơn thì có ấm tử sa.

Nên đọc: Ấm Tử Sa: 5 Điều Nên Biết Trước Khi Mua →

Nhìn danh sách trên bạn sẽ nhận thấy hai thứ quen thuộc, đó là: ấm trà và chén trà. Còn chén tống thì sẽ xa lạ với nhiều người chưa biết đến cách pha trà Công Phu.

Chén tống là một dạng chén trà có kích thước hay dung tích lớn. Chức năng của tống là để làm đều trà khi rót trà từ ấm vào, trước khi rót nước trà vào chén quân (chén để uống). Lý do là khi pha trà trong ấm thì phần chất trà bao giờ cũng đọng bên dưới. Khiến cho phần nước trà ở dưới đáy ấm đậm hơn ở trên.

Khi rót nước trà vào chén tống thì toàn bộ nước trà được trộn đều. Nên khi chia nước trà từ tống thì tất cả các chén đều có hương vị như nhau.

MUA TRÀ MÓC CÂU

Muốn uống Trà Móc Câu ngon thì cần nên mua đúng chỗ. Gần đây VTV có làm một phóng sự về Trà Thái Nguyên giả ở ngay Hà Nội. Mà bạn nên biết là Hà Nội sát bên Thái Nguyên mà trà giả còn tràn lan.

Thì bạn việc mua Trà Tân Cương Thái Nguyên giả ở các vùng miền khác xa Thái Nguyên là chuyện hết sức bình thường. Chỗ bán nào cũng chính gốc, là nhà sản xuất thật sự, cũng gia truyền mấy đời.

Nên đọc: Trà Thái Nguyên: Vùng đất ‘đệ nhất Danh Trà’ của Việt Nam →

trà móc câu, chè móc câu, trà móc câu thái nguyên, trà móc câu tân cương thái nguyên, trà xanh móc câu tân cương

Số lượng nhà làm trà hơn ba đời chỉ đếm trên đầu ngón tay. Mà thương hiệu nào cũng hàng chục hàng trăm năm. Trong khi đó cây trà có mặt ở Thái Nguyên mới được một thế kỷ.

Mà nhà làm trà lâu năm họ biết nhau hết. Biết từ thời ông bà cụ kỵ. Vì ở cùng chỗ, buôn cùng chợ thì ai chả biết nhau. Mà kiếm lòng vòng trên mạng thì thương hiệu nào cũng cổ truyền hết.

Chính vì vậy khi mua trà Móc Câu thì bạn nên cận thận. Tìm kiểu kỹ nhiều chỗ trước khi có ý định mua.

CHUẨN BỊ NƯỚC

“Nhất nước, nhì trà” nên trà ngon thì cần có nước tốt. Mình đã thử nước pha trà ở nhiều thành phố lớn và thấy rằng nước máy của Việt Nam khá ổn khi dùng để pha trà.

Mức độ TDS (total dissolved solids) lẫn pH đều nằm ở mức hợp để pha trà. Thế nên bạn có thể dùng nước máy thông thường để pha Trà Móc Câu. Cầu kỳ hơn thì có thể dùng thêm máy lọc nước uống với đầu lọc thường. Không nên dùng nước từ máy lọc nước thẩm thấu ngược (RO).

Nếu thích uống đậm thì bạn nên dùng nước sôi 100 độ C để pha trà. Nên dùng ấm đun điện vì khi sôi thì ấm sẽ tự ngắt. Như vậy đỡ bay mất oxy trong nước nên pha trà sẽ ngon hơn.

Còn nếu thích uống thiên về gu nhẹ, nước trà ngọt, thì nên sắm thêm ấm đun điện có hiện nhiệt độ. Vì trà xanh như Trà Móc Câu chỉ cần pha ở nhiệt độ tầm 80 độ C.

Cách Pha Trà Móc Câu Đơn Giản (5 Bước) 1

Ấm đun có hiện nhiệt độ thì ở Việt Nam có khá nhiều thương hiệu. Rẻ thì có Kamjove chuyên dụng để pha trà. Thích thông minh kết nối điện thoại thì có Xiaomi. Còn cao cấp thì có Brewista.

Hiện mình đang dùng Brewista. Đây là thương hiệu ấm đun chuyên dùng để pour over cà phê. Vòi ấm là kiểu vòi ngỗng nhỏ nên dễ kiểm soát dòng nước. Pha các loại ấm kích thước nhỏ rất tiện.

PHA TRÀ

Sau khi chuẩn bị đầy đủ trà, nước pha và trà cụ thì chúng ta tiến hành pha trà. Đọc thì dài dòng nhưng đến khi bạn thực hành thì chỉ ngắn thôi. Mình sẽ dùng ấm thuỷ tinh trong bài viết này để bạn dễ quan sát.

Các bước pha trà Móc Câu bao gồm:

1. Làm nóng ấm

Cho một ít nước sôi vào ấm để làm nóng ấm. Mục đích của việc này là để làm sạch ấm. Đồng thời giúp ổn định nhiệt độ ở các bước pha trà kế tiếp.

Cách Pha Trà Móc Câu Đơn Giản (5 Bước) 2

2. Tỷ lệ trà và nước

Cho khoảng 5g trà vào ấm có dung tích khoảng 120ml. Đây là tỷ lệ pha trà ưa thích của mình. Nếu bạn uống đậm hơn thì nên cho lượng trà nhiều hơn.

Cách Pha Trà Móc Câu Đơn Giản (5 Bước) 3

Ở bước này thì bạn có thể đóng nắp lại. Rồi lắc nhẹ trong vài giây. Nếu Trà Móc Câu loại ngon thì bạn sẽ thấy một hương thơm ngậy béo như lúa nếp. Một chút tươi của rong biển.

3. Tráng trà

Sau đó cho một ít nước sôi (80 độ C) vào vừa đủ ngập lá trà khô. Sau vài giây thì đổ nước nước này đi để tráng trà. Bạn có thể nghe nhiều nơi nói công đoạn này là ‘rửa trà’, hay mỹ miều hơn là ‘đánh thức trà’.

Cách Pha Trà Móc Câu Đơn Giản (5 Bước) 4

Từ ‘rửa trà’ nghe như kiểu nước trà bị dơ cần phải rửa. Nếu bạn mua Trà Móc Câu ở chỗ uy tín thì chẳng cần phải lo. Trà sẽ được trồng sạch và chế biến sạch.

Tráng trà về cơ bản là bước chuyển trà từ trạng thái khô sang trạng thái ướt. Nhờ vậy mà khi pha thì nước sẽ thẩm thấu tốt hơn vào trà. Khiến cho nước trà thơm ngon hơn. Đồng thời giúp nước trà khi pha trong hơn.

Khi tráng trà mà thấy nước tráng đục thì bạn cũng không nên lo lắng. Đó không phải là cát hay bụi. Mà đó chính là phần ‘nhựa’ trà bám bên ngoài lá trà khi chế biến mà thôi.

3. Hãm trà

Sau khi rót hết nước tráng trà thì chúng ta sẽ bắt đầu bước quan trong nhất đó là hãm trà. Ở bước này thì bạn cần cho nước sôi vào đầy ấm, sau đó hãm (ngâm) trà trong một khoảng thời gian nhất định.

Khi pha Trà Móc Câu kiểu Công Phu thì mình hãm nước đầu tiên trong khoảng 15-20s mà thôi. Do lượng nước sử dụng ít (120ml) nên chúng ta hãm ngắn thì hương vị trà vẫn tiết ra tròn trịa.

Cách Pha Trà Móc Câu Đơn Giản (5 Bước) 5

Khi hãm ngắn thì lượng caffeine và tannin trong trà tiết ra sẽ thấp hơn. Do đó trà sẽ ít đắng chát hơn, vị ngọt bùi dễ cảm nhận hơn.

4. Rót trà ra tống

Sau khi hãm trà thì chúng ta cần rót nước trà ra tống để làm đều nước trà. Việc sử dụng tống còn có một lợi ích khác là giúp nước trà nhanh nguội. Nhờ vậy giúp cho một buổi thưởng trà ít bị gián đoạn.

Cách Pha Trà Móc Câu Đơn Giản (5 Bước) 6

Lúc rót hết nước trà ra tống thì bạn có thể cảm nhận hương vị thơm ngon của trà. Ngồi trong phòng kín máy lạnh thì thơm dịu dàng cả phòng.

Có một mẹo nhỏ giúp bạn đánh giá hương trà chính xác hơn đó là ngửi nắp ấm. Vì khi hãm trà thì cái thành phần hương hay chất dễ bay hơi (volatile) sẽ tích tụ và bám vào nắp ấm. Nên ngửi nắp ấm sẽ giúp bạn dễ đánh giá chính xác hương trà hơn là ngửi chén trà.

5. Rót trà ra chén

Sau khi rót hết nước trà ra tống. Thì từ tống chúng ta lại có thể rót nước trà ra chén để thưởng thức. Nước Trà Móc Câu đúng truyền thống Tân Cương Thái Nguyên sẽ có màu xanh nõn chuối. Tức là xanh lá cây nhạt và hơi ánh vàng.

trà móc câu, chè móc câu, trà móc câu thái nguyên, trà móc câu tân cương thái nguyên, trà xanh móc câu tân cương

Nếu loại trà bạn đang uống mà nước xanh như lá tươi thì có nhiều khả năng là trà được nhuộm màu. Hay lúc trồng bị thúc đạm. Nước trà không trong vắt mà sẽ hơi hơi đục một chút.

6. Thưởng trà

Cầm chén trà lên ngửi bạn sẽ thấy được sự thơm ngon của Trà Móc Câu truyền thống. Thơm ngậy béo mùi cốm nếp, vị ngọt bùi, một chút chát nhẹ của tannin, nuốt nước trà xong sẽ ngòn ngọt trong cổ họng.

7. Hãm nước tiếp theo

Khi uống hết trà trong tống thì chúng ta sẽ hãm nước thứ hai. Ở nước thì hai này thì bạn không cần hãm, hoặc chỉ hãm vài giây là được. Lý do là trong khoảng thời gian chúng ta thưởng thức nước đầu tiên. Thì lá trà ở trong ấm vẫn đang tiếp tục được hãm ở một tốc độ chậm rãi.

Nên ở nước hai thì chúng ta chỉ cần rót nước vào, không cần hãm lâu, là đã có nước trà thơm ngon rồi. Đến nước ba thì bạn nên hãm khoảng 30-40s. Rồi nước thứ tư là 50-60s. Rồi nước cuối hãm lâu thật lâu để chiết hết chất trà.

Cây Trà Xanh: 5 Bước Trồng Tại Nhà Đơn Giản

vườn chè thái nguyên, vườn trà thái nguyên, vườn trà tân cương

Trồng cây trà xanh ở nhà để nấu nước trà xanh là xu hướng đang được ưa chuộng. Vì cây trà xanh rất dễ trồng. Mà đồ nhà trồng thì bao giờ cũng bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm. Không lo dư lượng thuốc trừ sâu hay bón dư phân hoá học.

Nhiều người ngại trồng cây trà xanh ở nhà thì sợ cây dễ chết. Thế nhưng bạn đừng lo. Gia đình mình trồng và sản xuất trà mấy đời rồi. Mình sẽ chỉ cho bạn cách trồng tại nhà rất đơn giản.

Trồng cây trà xanh để chế biến thành phẩm thương mại thì khó. Chứ trồng để lấy lá trà xanh nấu nước uống ở nhà thì không có gì khó cả. Trong bài này mình sẽ hướng dẫn bạn làm lá trà xanh khô để trữ uống dần luôn.

CÁCH TRỒNG CÂY TRÀ XANH TẠI NHÀ

1. Mua cây trà xanh giống

Để trồng cây trà xanh (hay còn gọi là cây chè xanh) ở nhà thì việc đầu tiên bạn cần làm đó là mua cây trà xanh giống. Đừng tin hướng dẫn trên mạng là bạn có thể trồng từ hạt giống trà xanh. Vì trồng từ hạt rất là khó chứ không đơn giản đâu.

Kể cả người trồng trà họ cũng chọn cách là mua cây giống hoặc chiết cành cho đơn giản. Chứ không nhiều người chọn cách trồng cây trà xanh từ hạt nữa đâu.

cây chè xanh, cây trà xanh
Cây trà xanh cổ

Mua cây trà xanh giống nhanh nhất là ra các cửa hàng bán cây cảnh gần nhà bạn. Nếu bạn ở TP.HCM thì sẽ hay mua được cây giống từ Củ Chi hay Lâm Đồng. Nhiều địa chỉ bán cây trà xanh ở TP.HCM có thể dễ dàng tìm thấy ở Google. Còn Hà Nội thì sẽ hay có cây giống từ Thái Nguyên hoặc Phú Thọ.

Một số người bạn của mình ở TP.HCM rất thích cây trà xanh giống từ Thái Nguyên. Vì ai cũng biết trà xanh Thái Nguyên nổi tiếng như thế nào rồi. Nên lâu lâu mình cũng mang ít cây giống vào TP.HCM để tặng.

Trà xanh Thái Nguyên được xem là vùng trà xanh trung du có chất lượng tốt nhất Việt Nam. Để tìm hiểu về loại trà này thì bạn có thể đọc bài sau:

Trà Xanh Thái Nguyên: Vùng Đất ‘Đệ Nhất Danh Trà’

Nếu bạn ở TP.HCM thì có thể đặt cây trà xanh giống ở trên Shopee và Lazada. Tìm sản phẩm “cây chè xanh giống” thì sẽ có kết quả chính xác hơn. Nhiều nơi bán cây chè xanh trên mạng lắm nên rất dễ kiếm.

vườn chè thái nguyên, vườn trà thái nguyên, vườn trà tân cương

Nên chọn mua cây trà xanh đã lớn một chút. Cao khoảng 30-40cm trở lên. Đừng ham rẻ mua cây nhỏ vì khi ship rất dễ chết. Cũng không nên mua cây chè xanh cổ thụ. Giá cây chè xanh cổ thụ vừa cao, lại vừa khó vận chuyển, lại rất khó chăm sóc ở miền Nam.

Nếu ship khoảng 1 tuần thì không lo gì hết. Bảo đảm sẽ không chết. Nếu không an tâm thì bạn nên mua vài cây cho chắc. Thời tiết ở TP.HCM thì trồng cây trà xanh Thái Nguyên sẽ hơi lâu lớn một chút.

Mình có trồng vài cây ở chi nhánh công ty ở TP.HCM thì cây lớn rất ổn. Mặc dù mình cũng chẳng chăm bón gì nhiều. Chủ yếu bón bằng bã trà và tưới nước mà thôi.

2. Mua đất và chậu

Bạn có thể mua đất sạch và chậu cây ở các cửa hàng bạn cây cảnh. Mua chậu vừa thôi đưng mua to quá. Chậu chu vi tầm 40-50cm là quá đủ rồi. Cây trà xanh lớn chậm nên mua chậu nhỏ thôi. Chừng vài năm nếu muốn có thể thay chậu to hơn.

Và quan trọng nhất là bạn nên mua thêm sỏi hay đất nung để lót dưới đáy chậu. Cây trà xanh là loài cây thích nghi rất tốt với môi trường. Nhưng cây lại rất sợ úng. Thế nên bạn cần lót sỏi hay đất nung để thoát nước cho dễ.

Tóm tắt ngắn gọn thì khi ra cửa hàng cây cảnh thì bạn cần phải mua 3 thứ: đất sạch, chậu cây và sỏi. Đất sạch hay đất trồng cây cảnh là nhà sản xuất đã trộn sẵn tỷ lệ tạm ổn rồi. Bạn không cần mua thêm gì khác nữa.

3. Trồng cây trà xanh

Khi đã có cây trà xanh giống, đất và chậu. Thì chúng ta sẽ tiến hành trồng cây trà. Đầu tiên đó là bạn cần rải một lớp sỏi mỏng tầm 2 cm là được. Sau đó cho đất sạch vào đầy 1/2 chậu.

Để cây trà xanh vào chính giữa chậu. Sau đó tiếp tục đổ đất vào gần đầy chậu là được. Để chậu cây ở nơi có nhiều nắng sớm hoặc nhiều ánh sáng nhất trong khu vực nhà bạn.

4. Chăm sóc cây trà xanh

Đối với cây trà xanh thì bạn chỉ cần tưới nước hàng ngày và để cây ở nơi có nhiều nắng sớm là được. Việc cho cây quang hợp là điều bắt buộc. vì khi cây quang hợp thì mới chuyển hoá amino acid sang polyphenol nhiều.

Mà polyphenol của cây trà xanh chính là những thành phần có ích cho sức khoẻ nhất. Tuy nhiên, cây quang hợp quá nhiều thì nước trà sẽ rất đắng. Thế nên để cây ở nơi mà chỉ có nắng tầm vài tiếng trong ngày mà thôi.

Chăm bón cây thì bạn nên bón phân hữu cơ là tốt nhất. Phân hữu cơ bao gồm phân bò, phân dê hay trùn quế. Phân bò là rẻ nhất nhưng khi mua phải hỏi chỗ bán là ủ hoai hay chưa. Nên mua loại đã ủ hoai rồi. Hoặc chưa ủ thì bạn mang về nhà tự ủ.

Phân bò chưa ủ hoai mà bón cho cây trà xanh là hư luôn bộ rễ vì quá nóng. Khi bón phân bò thì nên rải sát miệng chậu. Đừng ném thẳng vào gốc. Bất kỳ phân bón rễ nào cũng phải rải xa gốc 15-20cm.

Cầu kỳ hơn thì bạn có thể bón thêm đạm hay phân vô cơ NPK. Bón theo tỷ lệ mà nhà sản xuất hướng dẫn. Hoặc hỏi tư vấn từ người bán.

Thường bón đạm thì cây trà sẽ rất sai lá. Chưa kể nước nấu cũng rất xanh. Thế nên nhiều người cứ thích thúc đạm để có nhiều lá mà uống. Nhưng nước trà bị thúc đạm sẽ rất đắng.

Nếu nhà uống nhiều thì nên trồng 2-3 cây cùng lúc để hái lá trà xanh. Chứ không nên thúc đạm. Mình uống về chất chứ không uống về lượng. Trà thúc đạm chẳng có bao nhiêu chất cả.

Nếu muốn bạn có thể mua thêm phân bón lá. Nhưng không nên hái lá ngay sau khi bón. Đợi vài ngày rồi hái là tốt nhất.

5. Thu hái lá trà xanh

Khi hái lá trà xanh thì bạn nên hái phần lá non ở trên và giữa thân trở lên. Lá non không chỉ vừa uống ngon mà lại có nhiều thành phần chống oxy hoá nhất.

Sau khi hái thì nên nấu ngay thì lá trà ngay khi lìa cành là đã bắt đầu oxy hoá dần dần. Để lâu không nấu thì lá trà sẽ tự ‘lên men’ và mất đi các nhóm chất catechin cũng như diệp lục tốt cho sức khoẻ.

CÁCH NẤU LÁ TRÀ XANH TƯƠI

Trà xanh có nhiều tác dụng tốt cho sức khoẻ. Người già hay trẻ khi uống trà xanh cũng đều tốt, nhất là phụ nữ. Tác dụng của chè xanh đối với phụ nữ bao gồm việc góp phần giảm nguy cơ mắc ung thư vú và tử cung. Rồi tốt cho tim mạch lẫn tăng cường chức năng não.

Cây Trà Xanh: 5 Bước Trồng Tại Nhà Đơn Giản 7

Thế nên để tận dụng tốt nhất lợi ích từ lá trà xanh tươi thì bạn cần nấu lá trà xanh tươi đúng cách. Cách nấu lá trà xanh tươi để uống:

  1. Hái trà: khi hái trà thì ưu tiên hái những lá non ở trên trước. Tầm 10-12 lá trà xanh tươi thì có thể hãm được 1 lít nước trà.
  2. Vò lá trà: sau khi hái thì rửa sạch lá trà. Sau đó lấy một vài lá trà, cuộn tròn rồi cho vào giữa hai lòng bàn tay để bóp và vò nhẹ. Lúc này lớp biểu bì cũng như các tế bào của lá trà bị phá vỡ. Nhờ vậy khi nấu trà sẽ dễ ra chất và thơm ngon hơn.
  3. Nấu nước trà xanh: có thể nấu nước trà xanh bằng ấm nhôm hay bằng nồi. Cho khoảng 1 lít nước đun đến khi sôi. Nước sôi thì cho lá trà đã vì vào nấu chừng 5 phút rồ tắt bếp.
  4. Thưởng thức: đợi nước trà nguội đi một chút là bạn có thể thưởng thức được rồi. Có thể thêm đá để dễ uống hơn.

CÁCH LÀM LÁ TRÀ XANH KHÔ

Làm lá trà xanh khô là một quá trình phức tạp và đòi hỏi nhiều kinh nghiệm. Thế nên nếu muốn uống trà xanh ngon như trà Tân Cương Thái Nguyên thì bạn nên đi mua về uống là tốt nhất. Vì không thể nào trà ‘nhà làm’ có thể so với trà đặc sản danh tiếng được.

trà thái nguyên, trà tân cương thái nguyên, trà xanh thái nguyên

Thế nhưng nếu bạn muốn làm trà khô để trữ uống dần. Hay có một chút quà handmade dành tặng bạn bè và người thân thì có thể xem hướng dẫn sau.

1. Hấp lá trà

Lá trà xanh muốn trữ khô mà vẫn giữ được hương vị của lá trà tươi thì phải được ‘diệt men’. Đây là công đoạn mà lá trà được xao ở nhiệt độ cao để loại bỏ thành phần ‘men’ hay enzyme ở trong lá trà.

Thế nhưng công đoạn xao này rất khó làm nếu bạn không có kinh nghiệm. Nên chúng ta sẽ bắt chước cách diệt men của cách làm trà xanh Nhật Bản. Đó là diệt men bằng cách hấp.

Bạn cần hái một rổ đầy lá tươi từ cây trà xanh nhà đang trồng. Sau đó chuẩn bị một xửng hấp và nồi. Cho một ít nước vào nồi. Sau đó đun cho đến khi nước sôi thì cho lá trà tươi vào. Hấp lá trà trong thời gian khoảng từ 2-3 phút là được.

Khi lá trà vừa chuyển từ màu xanh sẫm sang màu xanh nõn thì bạn cần lấy lá trà ra ngay. Để lá trà nguội rồi chúng ta sẽ bước đến công đoạn vò.

2. Vò lá trà

Vò lá trà xanh là công đoạn mà bạn cho một ít lá trà vào lòng bàn tay. Sau đó miết 2 tay lại với nhau để lá trà xoăn cuộn lại. Đến khi tất cả phần lá trà cuộn lại thì lại tiếp tục vò thêm vài lần nữa.

Mục đích của công đoạn này lá pha vỡ các tế bào hay ‘thịt’ lá. Nhờ vậy mà thành phần hương vị sẽ thoát ra và hoà quyện với nhau. Tạo nên hương vị đặc trưng của lá trà khô. Đồng thời giúp cho lá trà khô dễ thẩm thấu nước hơn khi pha.

3. Sấy khô

Cách sấy khô lá trà đơn giản nhất là phơi nắng. Rải đều lá trà đã vò lên chiếc khay lớn hay nong bằng tre. Rồi phơi dưới nắng sớm trong vòng từ 1-2 tiếng. Sau đó tiếp tục để lá trà ở nơi râm và thoáng mát để lá trà khô lại.

Nếu nhà có lò nướng hay mấy sấy thì lại càng tốt. Sấy nhanh sẽ giúp lá trà khô nhanh hơn nên nước trà sẽ xanh hơn. Để lò nướng hay mấy sấy ở mức nhiệt độ tầm 100 dộ C. Rồi cho lá trà đã vò vào sấy trong vòng 10 đến 15 phút. Lưu ý là cứ vài phút thì lại dùng đũa trở đều lá trà để trà khô đều.

Lưu ý là làm theo cách này thì lá trà sẽ khô lại như lá khô. Chứ không thể xanh đen rồi xoắn lại đẹp mắt như lá trà xanh của người chuyên làm trà được.

Cây Trà Xanh: 5 Bước Trồng Tại Nhà Đơn Giản 8

5. Bảo quản

Lá trà xanh khô tuỳ theo điều kiện có thể bảo quản trong vòng 6 đến 12 tháng. Bạn nên bảo quản trà trong hũ sứ hoặc nhựa đục kín. Không bảo quản bằng hũ nhựa trong hay hũ thuỷ tinh.

Hoặc có thể cho hũ trà vào tủ lạnh để bảo quản lâu hơn. Lưu ý là lá trà xanh hút mùi rất mạnh. Nên khi bảo quản trong tủ lạnh thì bạn nên chú ý là đóng nắp thật chặt. Nếu không trà sẽ hút mùi thực phẩm có trong tủ lạnh.

6. Thưởng thức

Đối với lá trà xanh khô thì bạn có thể nấu trên bếp hay hãm bằng ấm đều được. bạn cũng có thể mua túi lọc ở trên Shopee để làm trà túi lọc. Mỗi túi bạn cho vài lá vào rồi cột lại là có trà túi lọc rất tiện lợi.

Kim Hoa Trong Trà Phổ Nhĩ – Có Thật Sự Quý?

kim hoa

Có một ngày mình ghé tiệm trà quen để mua một loại trà Phổ Nhĩ đã hơn 30 năm tuổi. Giá hơn 5 triệu một bánh 100g. Về tầm đâu khoảng trăm bánh nhưng ‘dân chơi’ trà đã mua gần hết.

Những người sưu tầm đòi mua hết. Họ toàn mua vài chục bánh cùng lúc. Nhưng anh chủ không chịu. Vì muốn để dành một ít cho những anh em chơi trà thân quen khác. Trong đó có mình.

Mình chỉ mua có 2 bánh mà thôi. Và anh chủ tốt bụng còn mở giấy gói từng bánh ra để kiếm bánh nào nhiều “kim hoa” nhất để đưa cho mình. Mặc dù không phải là khách VIP gì nhưng anh em chơi thân nên mình được ưu tiên.

Nếu có dấn thân vào việc uống và sưu tầm Trà Phổ Nhĩ. Thì bạn sẽ nghe đến cụm từ “kim hoa”. Trà Phổ Nhĩ mà có kim hoa được xem là rất quý. Càng nhiều càng tốt. Vậy kim hoa là gì mà khiến người sưu tầm trà mê mẩn đến vậy?

KIM HOA LÀ GÌ?

Nếu mở một bánh trà Phổ Nhĩ lâu năm. Mà bạn thấy có những hạt vàng nhỏ li ti trên bề mặt lá trà. Thì xin chúc mừng bạn đã mua được hay trữ được một bánh trà có Kim Hoa.

Kim Hoa về cơ bản là một loại bào tử nấm có tên khoa học là Eurotium cristatum. Loại nấm này có màu vàng tự nhiên nên được gọi là Kim Hoa hay ‘hoa vàng’.

kim hoa
Kim hoa hay được cấy lên hắc trà.

Khi xưa thì Kim Hoa được xem là một loại thảo dược quý và hiếm chỉ mọc trên gỗ mục. Và trong một số ít trường hợp là trên bánh trà xuất từ Vân Nam đến Tây Tạng và Mông Cổ.

Các dược liệu quý như nấm Linh Chi hiện nay đều trồng được. Và Kim Hoa thì cũng vậy. Hiện nay thì loài nấm này cũng được trồng với mục đích là cấy vào những bánh ‘hắc trà’.

Từ ‘hắc trà’ còn khá xa lạ với rất nhiều người. Thế nhưng đây là một nhóm trà được ưa chuộng ở một số vùng của Trung Quốc. Và đây được xem là một trong những nhóm trà chính của cây trà.

Về cơ bản thì từ cùng một cây trà thì chúng ta có thể làm ra các loại trà khác nhau. Thường thì các tài liệu trên mạng họ hay liệt kê 5 loại trà cơ bản, đó là:

  1. Trà xanh
  2. Bạch Trà
  3. Trà Ô Long
  4. Trà Đen
  5. Trà Phổ Nhĩ

Thế nhưng trong thế giới trà còn 2 loại nữa ít được biết đến là ‘hoàng trà’ (trà vàng) và ‘hắc trà’. Hắc Trà về cơ bản là một nhóm trà lên men được đóng thành bánh. Để làm ra loại trà thì cần đến 12 bước. Dài hơn tất cả các loại trà khác. Và một trong số này đó chính là cấy Kim Hoa lên trà.

Người làm trà sẽ cấy bào tử nấm Kim Hoa lên trà lúc ẩm. Sau đó để loài nấm này phát triển hoàn thiện. Rồi sau đó bánh trà cùng với nấm được sấy khô và ép lại thành bánh.

Mục đích của việc thêm Kim Hoa là để loài nấm này giúp trà ngon hơn. Đòng thời Kim Hoa được tin là có một số tác dụng tốt cho sức khoẻ. Nhờ vậy mà bánh ‘hắc trà’ càng nhiều Kim Hoa thì lại càng đắt.

Chính vì vậy khi mua một bánh hắc trà thì khi tách đôi bánh trà sẽ hay thấy Kim Hoa mọc lấm tấm ở giữa. Mình hay nói vui bánh ‘hắc trà’ có Kim Hoa giống như bánh mì sandwich kẹp bơ ở giữa vậy.

Nếu Kim Hoa dễ trồng vậy thì có quý không? Tất nhiên là vẫn quý rồi. Vì một bánh trà Phổ Nhĩ lâu năm mà có Kim Hoa là rất quý. Vì đây là Kim Hoa xuất hiện tự nhiên chứ không có sự tác động của con người.

Kim Hoa Trong Trà Phổ Nhĩ - Có Thật Sự Quý? 9
Kim Hoa xuất hiện rải rác ở trên bánh trà Phổ Nhĩ sản xuất năm 1990 của mình (để ý góc gần ngón tay cái).

Cũng giống như nấm Linh Chi có trong tự nhiên bao giờ cũng đắt và quý. Mặc cho nấm Linh Chi đã được tròng ở nhiều nơi. Nhưng nấm mọc tự nhiên vẫn luôn đắt đỏ.

TÁC DỤNG CỦA KIM HOA

Làm cho trà ngon hơn

Quay lại với câu chuyện mình mua 2 bánh Phổ Nhĩ hơn 30 năm tuổi ở đầu bài. Đúng là trà đắt thật nhưng mình thấy rất xứng đáng vì trà thật sự quá ngon và xứng đáng sưu tầm.

Lý do trà ngon có phải là do nó có nhiều Kim Hoa hay không thì bản thân mình cũng không tự trả lời được. Vì phải có một bánh trà y như vậy, nhưng lại không có Kim Hoa, thì mới pha so sánh chính xác được.

Nhưng mình có sưu tầm một số bánh ‘hắc trà’ thì thấy rằng bánh có Kim Hoa lúc nào cũng ngọt nước và thơm hơn. Cùng một bánh trà, thì khi pha trà tách ra từ phần có nhiều Kim Hoa, vị cũng ngọt hơn.

Điều này được chứng minh qua một nghiên cứu mà mình tìm thấy. Trong nghiên cứu này thì các nhà khoa học cấy Kim Hoa lên trà xanh vụ thu. Vì trà vụ thu có hương vị không tốt như trà xuân. Nên họ nghiên cứu tìm cách giúp cải thiện hương vị cho trà vụ thu.

Kết quả cho thấy Kim Hoa đúng là có giúp trà ‘ngon hơn’. Bằng cách làm tăng hương hoa, và làm giảm vị chát của trà. Bằng cách làm tăng tự nhiên thành phần terpineol (thành phần mùi hay có trong nước hoa) và giảm polyphenol (giảm đắng chát) có trong trà.

Kim Hoa Trong Trà Phổ Nhĩ - Có Thật Sự Quý? 10

Tác dụng tốt cho sức khoẻ

Ngoài khả năng giúp trà ngon hơn. Thì Kim Hoa được xem là quý vì được tin là có một số tác dụng tốt cho sức khoẻ. Nhưng theo mình thấy thì bạn nên uống trà vì nó ngon. Hơn là vì nó tốt.

Tốt nhất là đừng bao giờ quá tin vào những lời quảng cáo của những trang bán trà. Tác dụng thì tự nghĩ ra mà không hề trích dẫn một tí bằng chứng nào. Trà nào cũng ngừa ung thư, trà nào cũng trị đủ thứ bệnh mà không hề có tí căn cứ nào.

Bạn chỉ nên xem việc uống trà là một phần của chế độ ăn uống lành mạnh. Và uóng trà chỉ góp phần vào việc tăng cường sức khoẻ của bạn mà thôi. Nếu xem trà là ‘thần dược’ thì chỉ có mất tiền mà thôi. Trong khi đó có những thứ miễn phí mà vẫn giúp bạn có sức khoẻ tốt hơn, đơn giản như đi bộ chẳng hạn.

Khi ăn những thực phẩm đã lên men thì sẽ giúp kích thích những vi khuẩn tốt trong đường ruột. Như ăn dưa chua hay kim chi. Đối với các loại trà lên men như hồng trà, Phổ Nhĩ chín hay hắc trà thì cũng có tác dụng tương tự.

Việc có một hệ tiêu hoá tốt cũng sẽ giúp ngừa béo phì. Trong một nghiên cứu trên dộng vật thì các nhà khoa học nhận thấy Kim Hoa đóng vai trò như một nấm men tự nhiên (probiotic).

Kim Hoa giúp kích thích những vi khuẩn tốt trong đường ruột phát triển. Nhờ vậy có thể giúp tăng cường hệ tiêu hoá. Nhờ vậy góp phần ngừa béo phì và cải thiện khả năng dung nạp glucose (hỗ trợ bệnh tiểu đường).

Kim Hoa Trong Trà Phổ Nhĩ - Có Thật Sự Quý? 11

Ngoài nghiên cứu kể trên thì mình không tìm thấy nghiên cứu nào thực hiện chi tiết về tác dụng của Kim Hoa cả. Đa phần là nói theo phong cách y học cổ.

Chẳng hạn như lá lách có màu vàng nên Kim Hoa cũng có màu vàng được thêm vào để khi uống tốt cho tì vị. Rồi hắc trà được thu hoạch vào mùa hè nên trà có dương khí tốt nhất trong năm.

Mình cũng chẳng phải chuyên gia dinh dưỡng gì. Nhưng theo mình tìm hiểu nhiều thì thấy rằng những dạng trà ‘hậu lên men’ như Phổ Nhĩ chín hay hắc trà không nên uống quá thường xuyên.

Vì quá trình ‘lên men’ làm nên những trà này tạo ra những thay đổi quá lớn về mặt hoá học cho lá trà. Cả về tốt lẫn xấu. Ngoài ra thì khí hậu Việt Nam quá ẩm. Rất thích hợp để trà phát triển nhanh khi trữ lâu năm. Nhưng có nhiều người vẫn trữ chưa đúng cách dẫn đến việc một số loại nấm không tốt khác xuất hiện trên bánh trà.

Cây Chè Xanh: Nguồn Gốc & Cách Trồng Tại Nhà

cây chè xanh, cây trà xanh

Cây chè xanh hiện nay rất được nhiều gia đình trồng ở vườn nhà. Mục đích là để hái lá chè xanh tươi rồi nấu nước uống. Việc uống nước đun lá chè xanh tưởng như mới nở rộ gần đây. Thế nhưng cha ông ta đã làm điều này từ hàng trăm năm trước.

NGUỒN GỐC CÂY CHÈ XANH

Cây chè xanh (hay cây trà xanh) có tên khoa học là Camellia Sinensis. Đây là loài cây gắn liền với lịch sử cũng như văn hoá lâu đời của đất nước Việt Nam chúng ta.

Việt Nam nằm trong khu ực những cây trà đầu tiên  hiện trên thế giới. Nếu bạn ghé các tỉnh biên giới phía Đông và Tây Bắc của nước ta. Thì bạn sẽ thấy những cây chè có tuổi đời hàng trăm năm tuổi được người dân bản địa chăm sóc và thu hái.

Những cây chè này chính là hậu duệ của những cây chè xuất hiện đầu tiên trên trái đất từ rất lâu rồi. Và văn hoá uống trà của người Việt cũng đã có từ hàng trăm năm nay.

trà bắc, trà bắc thái nguyên, trà bắc thái

Uống lá chè xanh đã là một thói quen của người Việt Nam từ nhiều đời trở lại đây. Cách uống chè xanh của chúng ta vốn dĩ không cầu kỳ trong chế biến lẫn thưởng thức như các quốc gia Đông Á khác.

Do là quốc gia nông nghiệp nên phần lớn người dân sống theo kiểu ‘tự cung, tự cấp’. Lá chè xanh tươi được hái từ cây chè có sẵn trong vườn nhà. Sau đó đun với nước và uống vậy thôi.

Nước chè vừa là thức uống để giải khát. Vừa là một phần không thể thiếu khi khách đến chơi nhà. Rồi đến mọi hoạt động văn hoá như lễ hội, cưới xin hay ma chay. Đều không thể thiếu ấm nước chè.

Cây chè vốn dĩ được sử dụng cho mục đích cá nhân là chính. Còn buôn bán chỉ là phụ mà thôi. Đến khi thực dân Pháp đô hộ nước ta thì cây chè mới trở thành loài cây công nghiệp thực sự. Phục vụ cho mục đích thương mại.

Trong thời kỳ Pháp Thuộc thì người Pháp bắt đầu mở nông trường trà đầu tiên của Việt Nam ở Phú Thọ vào năm 1890. Vào giai đoạn này thì lá chè khô là một dạng thực phẩm bán rất được giá ở Châu Âu. Thế nên cả Anh lẫn Pháp đều trồng cây chè quy mô lớn ở các thuộc địa của họ.

Không chỉ thay đổi cách trồng cây chè theo hướng công nghiệp. Người Pháp còn hiện đại hoá luôn cách chế biến chè ở Việt Nam. Và cách chế biến như vậy vẫn còn được giữ đến tận ngày nay.

cây chè xanh, cây trà xanh

Đến đầu những năm 1920s thì không chỉ Phú Thọ mà nhiều nơi khác của Việt Nam cũng trồng cây chè. Như vùng chè Thái Nguyên. Được xem là vùng chè xanh trung du tốt nhất của Việt Nam hiện nay.

Ở phía Nam thì vùng chè thương mại đầu tiên xuất hiện chính là ở Cầu Đất (thuộc Lâm Đồng). Từ Cầu Đất thì cây chè được trồng theo quy mô lớn ở khắp Lâm Đồng. Đặc biệt là thành phố Bảo Lộc.

Đến ngày nay thì Việt Nam nằm trong top 10 nước xuất khẩu chè lớn nhất thế giới. Và cây chè xanh cũng được nhiều người trồng ở nhà. Vừa để làm kiểng nhưng cũng vừa để hái lá để uống.

CÁCH TRỒNG CÂY CHÈ XANH Ở NHÀ

Nước chè xanh không chỉ thơm ngon. Mà còn có nhiều tác dụng tốt cho sức khoẻ. Thế nên càng ngày càng có nhiều người bắt đầu ‘nghiện’ uống nước chè xanh.

Thông thường thì lá chè xanh tươi hay được bán ở chợ và siêu thị. Tuy nhiên, khi mua một bó chè tươi thì bạn phải dùng vai ngày mới hết. Mà lá chè tươi có nhược điểm là càng để lâu thì các thành phần catechin tốt cho sức khoẻ lại càng mất đi. cho dù được bảo quản trong tủ lạnh.

Thế nên tốt nhất là bạn trồng cây chè xanh ở ngay trong nhà. Khi nào muốn nấu lá chè xanh thì chỉ cần hái một ít lá, rồi nấu ngay thì bảo đảm giữ được hầu hết các chất có trong lá chè.

Để trồng cây chè xanh ở nhà thì bạn có thể làm theo những bước sau:

1. Mua cây giống

Bước đầu cho việc trồng cây chè xanh đó chính là mua cây giống. Chứ không nên nghe mấy trang hướng dẫn trên mạng là trồng từ hạt. Trồng từ hạt không hề dễ đâu. Cứ tin mình đi, gia đình mình trồng trà mấy đời rồi.

Bạn có thể mua cây trà giống ở các cửa hàng bán cây cảnh. Khi mua nhớ chọn cây khoẻ một chút. Tức là lá xanh tươi, không bị sâu bệnh. Cây đang ra búp non càng tốt. Vì cây trà sẽ ra búp nếu đang được chăm sóc tốt.

2. Mua đất và chậu

Ở nơi bán cây chè xanh thì họ cũng bán luôn cả đất và chậu. Bạn cần mua chậu lớn một chút vì cây trà khi lớn sẽ khá cao. Thường giống trà vườn có thể cao đến ngang thân người. Nên mua chậu chu vi tầm 30-40cm là đủ. Sau này cây lớn có thể chuyển chậu.

Đất thì bạn chỉ cần mua đất sách để trồng cây cảnh là đủ. Mua một ít sỏi hay đất sét nung để lót dưới đáy chậu để giúp thoát nước tốt hơn. Đất sạch thì nhà sản xuất đã trộn với tỷ lệ khá chuẩn rồi nên ban đầu không cần mua phân bón.

3. Trồng cây chè

Khi có đủ tất cả những thứ cần thiết đã nêu ở trên thì chúng ta bắt đầu trồng cây chè xanh. Bạn cần lót sỏi hoặc đất nung ở dưới đáy chậu. sau đó đổ đất gần đầy chậu.

Tiếp tục cho cây chè giống vào chính giữa chậu. Sau đó phủ đất sao cho vừa đầy chậu, lại vừa đủ để phủ hết bộ rễ của cây chè. Để cây chè ra nơi sẽ có nhiều nắng trong khu vực nhà của bạn.

4. Chăm sóc cây chè

Cây chè xanh là loài cây ưa nắng nên bạn cần đặt chậu cây ở nơi có nhiều nắng. Khi có nắng thì cây chè sẽ chuyển đổi thành phần amino acid sang catechin nhiều hơn.

Nói một cách đơn giản thì khi được quang hợp nhiều thì cây chè sẽ có nhiều thành phần chống oxy hoá hơn. Tức là lá chè xanh khi thu hoạch sẽ tốt cho sức khoẻ hơn.

Có một điều bạn cần lưu ý là không nên để nơi cây chè quang hợp cả ngày. Vì như vậy lá chè sẽ rất đắng và rất khó uống. Tốt nhất là để nơi mà cây chè quang hợp trong một buổi thôi là được.

Một lý do khác khiến trà rất đắng đó chính là bón quá nhiều đạm. Nhiều người thấy cứ bón đạm nhiều thì cây nhanh ra lá thì lại càng bón cố thêm. Cây chè sai lá thật đấy nhưng nước chè sẽ rất khó uống.

Để bón phân cho cây chè ở nhà thì bạn cũng không nên quá lo lắng. Vì cây chè là giống cây thích nghi với môi trường khá tốt nên rất dễ phát triển. Trồng để sản xuất thì mới cần cầu kỳ chứ để nhà dùng thì rất đơn giản.

Bên cạnh việc tưới nước hàng ngày. Thì lâu lâu bạn cần bón thêm phân hữu cơ, rẻ thì có phân bò. Lưu ý là khi bón phân thì không cho thẳng vào gốc và bỏ cách xa gốc một chút. Khi bón thì cho chừng nắm tay là đủ rồi.

Phân vô cơ thì dùng NPK là được. Cứ bón theo hướng dẫn trên bao bì là được. Nếu có thể thì dùng thêm phân bón lá. Nhưng lưu ý là không hái lá chè ngay sau khi bón lá. Đợi khoảng vài ngày rồi hẵng hái.

5. Thu hoạch lá chè xanh

Thu hoạch lá chè xanh thì đơn giản chỉ là hái lá mà thôi. Bạn cần dùng đến đâu thì hái đến đó. Những lá chè tốt nhất là những là ở phía trên của thân cây chè.

Vì những lá này không chỉ thơm ngon nhất. Mà còn đã quang hợp đầy nên chắc chắn thành phần tốt cho sức khoẻ sẽ có nhiều. Nước chè vừa thơm ngon lại vừa tốt cho sức khoẻ thì không có gì bằng.

HƯỚNG DẪN LÀM LÁ CHÈ XANH KHÔ TẠI NHÀ

Nếu bạn thích uống nước chè pha từ lá chè khô thì nên đi mua là tốt nhất. Vì chè ngon như chè xanh Tân Cương Thái Nguyên thì chắc chắn sẽ hơn chè ở nhà bạn trồng rất nhiều. Cây chè được người làm trà chăm bón rất kỹ, chè thành phẩm được chế biến theo bí quyết truyền lại từ nhiều đời.

Tuy nhiên, nếu bạn trồng nhiều cây chè trong vườn nhà. Và cũng không quá kén chọn về mặt hương vị. Đồng thời muốn trữ là chè khô để dùng dần. Thì có thể tham khảo hướng dẫn sau.

1. Hấp lá chè

Lá chè xanh khô cần phải được ‘diệt men’ để giữ được hương vị cũng như thành phẩn của lá chè tươi. Theo cách làm truyền thống thì lá trà sẽ được xao trên chảo để ‘diệt men’.

Thế nhưng bạn rất khó bắt trước cách làm này. Vì xao chè là công đoạn rất khó thực hiện nếu không có kinh nghiệm. Thế nên bạn có thể ‘diệt men’ lá chè tươi bằng cách hấp theo cách làm chè xanh của người Nhật.

Trước khi diệt men thì bạn cần để lá chè ‘héo’ đi. Bằng để lá trà ở nơi thoáng mát trong 3-4 tiếng cho lá trá là khô héo đi một chút. Điều này giúp lá chè giảm trọng lượng nước và dẻo dai hơn khi chế biến.

Bạn cần chuẩn bị một xửng hấp. Cho một ít nước vào nồi. Sau đó đun cho đến khi nước sôi thì cho lá chè tươi vào. Sau đó hấp lá trà trong thời gian khoảng từ 2-3 phút.

Khi lá trà vừa chuyển từ màu xanh sẫm sang màu xanh nõn lá chuối thì bạn cần gắp lá chè ra đĩa. Để lá trà nguội rồi chúng ta sẽ bước đến công đoạn vò.

2. Vò lá chè

Vò lá trà là công đoạn mà bạn cho vài lá trà vào lòng bàn tay. Sau đó miết 2 lòng bàn tay lại với nhau để lá chè xoăn lại. Lúc này lá chè sẽ bị dập nhẹ và cuộn tròn lại.

Hoặc bạn có thể cho lá chè lên một chiếc khay lớn. Dùng 2 tay lăn lá trà giống như lăn bột làm bánh vậy. Lăn tới lăn lui cho đến khi lá trà thật nát và thật xoăn là được. Từ trong lá trà tiết ra một thứ ‘nhựa’ ươn ướt bám ở tay là được.

Cây Chè Xanh: Nguồn Gốc & Cách Trồng Tại Nhà 12

Mục đích của công đoạn này đó là phá vỡ lớp biểu bì cũng như các tế bào bên trong lá chè. Nhờ vậy mà thành phần tạo hương vị sẽ được tiết ra và hoà quyện vào với nhau.

3. Sấy khô

Để lá trà khô thì bạn cần trải đều lá trà lên khay. Sau đó phơi nắng tầm 1-2 tiếng để cho lá trà khô lại. Rồi tiếp tục để trong bóng râm để lá trà tiếp tục khô đi.

Lưu ý là bạn nên phơi nắng vào buổi sáng chứ không nên phơi nắng chiều. Trong thời gian phơi thì trở lá chè chừng 1-2 lần để lá trà khô đều. Không nên phơi nắng quá lâu nếu không nước trà sẽ có màu nâu đỏ không đẹp.

lá chè xanh khô, lá trà xanh khô, bancha

Nếu nhà bạn có lò nướng hay máy sấy thì lại càng tuyệt. Thay vì phơi thì chúng ta có thể sấy chè nhanh hơn. Để nhiệt độ lò nhẹ tầm 100 độ C rồi trải đều lá chè lên khay rồi sấy trong khoảng 10 đến 15 phút.

Cứ 5 phút bạn dùng đũa trở đều lá chè để cho lá khô đều. Sấy đến khi lá chè khô hoàn toàn là được. Lá chè khô sẽ có màu xanh đen. Dùng tay bẻ sẽ thấy lá giòn giống như rong biển khô vậy.

4. Bảo quản

Để bảo quản lá chè xanh khô tốt nhất thì bạn nên cất lá trong hũ kín. Không nên dùng hũ thuỷ tinh hay nhựa trong. Lá trà cần trữ ở hũ đục để ánh sáng không lọt vào được. Cất hũ đựng trà ở nơi thoáng mát.

5. Thưởng thức

Đối với là chè xanh khô thì bạn có thể pha trong ấm . Hoặc nấu như lá chè xanh tươi cũng được. Hương vị ngon hay không thì tuỳ theo cách bạn chăm cây chè và cách bạn chế biến lá chè khô.

Tất nhiên là chè khô tự làm không thể nào so được với chè đặc sản mà các nhà sản xuất làm rồi. Như cây chè Thái Nguyên được chăm sóc rất kỹ. Chưa kể vi khí hậu ở Thái Nguyên cũng rất tốt cho cây chè. Người làm chè cũng có biết bao nhiêu bí quyết và kinh nghiệm riêng.

Nhưng tự trồng cây chè rồi tự làm lá chè xanh khô cũng có cái vui của nó. Chè mình tự làm thì chắc chắn là sạch rồi. Không sợ dư lượng thuốc trừ sâu hay lạm dụng phân hoá học.

Nếu bạn có nhu cầu mua lá chè khô Thái Nguyên thì có thể đặt hàng từ Danh Trà. Chè của chúng tôi là tựu gia đình làm nên đầu tiên chắc chắn là trồng sạch và làm sạch. Và điều thứ hai đó là chính gốc chè Thái Nguyên nên bảo đảm đúng hương vị truyền thống.

Cách ‘Khai’ Ấm Tử Sa Đúng Cách

ấm tử sa, ấm trà tử sa, ấm chén tử sa

Thường sau khi mua ấm tử sa thì bạn sẽ được hướng dẫn chách ‘khai’ ấm. Nếu bạn được chỉ là nấu một nồi nước rồi cho ấm vào đun. Thì báo cho bạn một tin buồn, đó là bạn đã làm rất sai cách rồi.

KHAI ẤM LÀ GÌ?

Khai ấm tử sa được gọi là ‘khai hồ’. Đơn giản đây được xem là bước để làm sạch ấm. Vì ấm tử sa được làm từ đất sét, sau khi nung thì ấm sẽ có cát trong lòng ấm. Nên cần phải có bước làm sạch trước khi dùng để pha trà.

Nhiều người còn xem việc khai ấm như kiểu ‘bóc tem’. Kiểu như ấm đang còn mới, còn nguyên zin. Việc khai ấm là cách để nó thuộc về mình. Là sẵn sàng để pha trà rồi.

Và cách khai ấm phổ biến được chia sẻ rộng rãi nhất đó là đun ấm trên bếp. Rồi đun trong nhiều giờ để các chất bẩn trôi hết ra khỏi ấm. Có người còn chỉ đun ấm với đậu hũ với mía để ấm sạch hơn. Nhưng rất tiếc cách này sai hoàn toàn.

Cách 'Khai' Ấm Tử Sa Đúng Cách 13

Thứ nhất, đun ấm trong nồi nước sẽ có nguy cơ rất cao làm mẻ ấm. Nước cứ sôi sùng sục như vậy thì hết nắp với ấm va vào nhau. Rồi và vào thành nồi kiểu gì cũng bể.

Thứ hai, đun ấm với đậu hũ với mía chẳng có chút tác dụng gì cả. Chuyện trong đậu hũ và mía có thành phần hút độc hay làm sạch là hoàn toàn vô căn cứ.

Thứ ba, nếu bạn mua ấm tốt thật sự thì chẳng phải bận tâm nhiều đến việc nó có sạch hay không. Ấm tốt thì tự nghệ nhân làm ấm đến người bán ấm họ đã chăm chút rồi. Người làm ấm họ đã thử ấm với nước nhiều lần. Rồi cả người bán ấm cũng vậy. Họ luôn muốn đảm bảo bạn mua được chiếc ấm tốt.

ấm tử sa, ấm chu nê, ấm hồng nê

Chỉ những chiếc ấm sản xuất hàng loạt. Hay còn gọi là ‘ấm chợ’ thì mới sợ dơ. Ngày xưa lúc bắt đầu tập tành chơi ấm tử sa thì mình cũng mua toàn ấm chợ mà thôi.

Mỗi lần tiệm ấm về hàng là mình lại ra lựa vài cái về dùng. Lựa thẳng từ trong thùng. Giá thì phải chăng cực kỳ. Trên dưới 1 triệu mà thôi. Chịu khó lựa cũng kiếm được vài cái làm khá chỉnh chu và đẹp.

Tất nhiên những chiếc này thì lắm cát rồi. Có ấm nhiều cát có ấm thì ít. Có ấm lấy tay sờ lòng ấm thì còn rớt ra cả cục đất. Nhưng do quá rẻ thì cứ mua thôi. Những ấm này thì phải chịu khó ‘khai ấm’ vì thật sự quá dơ.

Sau này khi có điều kiện chơi những dòng cao cấp hơn nhiều thì mình quên luôn việc phải ‘khai ấm’. Vì đơn giản người làm ấm quá tận tâm. Người bán cũng là dân sưu tầm vừa chơi vừa bán cũng rất đam mê. Nên khỏi lo chuyện sạch hay không.

Nhưng khai ấm đôi khi vẫn là nghi thức. Một kiểu ‘bóc tem’ nên mình vẫn khai như một thói quen. Và sau đây là cách mà mình khai ấm.

HƯỚNG DẪN CÁCH KHAI ẤM TRÀ TỬ SA

Mình khai ấm tử sa rất đơn giản thôi. Đó là cho chiếc ấm mới lên đĩa hay dùng để pha trà. Rót nước sôi và đầy ấm. Rồi lại rót nước bên ngoài da ấm. Để như vậy trong 10 phút.

Rồi lại lặp lại những bước này. Bạn chỉ cần làm như vậy từ 3 đến 5 lần là bảo đảm ấm sẽ sạch sẽ lắm rồi. Kỹ hơn thì đến lượt cuối cùng thì bạn có thể cho một ít trà rồi hãm đến khi nguôi rồi thôi. sau đó đổ cả nước trà lẫn bã đi.

Lá trà về cơ bản là có khả năng diệt khuẩn và khử mùi rất tốt. Nên nếu kỹ tính thì bạn có thể hy sinh một ít trà ngon để khai ấm. Lưu ý là dùng đúng loại trà mà bạn sau này sẽ cặp chung với ấm.

ấm tử sa, ấm trà tử sa, ấm chén tử sa

Nếu thấy cách làm này vẫn chưa đủ an tâm. Thì bạn có thể làm theo cách sau. Bảo đảm là cực kỳ sạch luôn.

Đầu tiên là bạn cần đun một nồi nước. Cho nước làm sao mà khi để ấm vào đủ ngập ấm là được. Tốt nhất là dùng nước lọc. Sau khi nước sôi thì tắt bếp. Rồi bạn cầm ấm nhẹ nhàng thả ấm và nắp vào trong nồi nước. Rắc một ít bột baking soda rồi đậy nắp nồi lại.

Đến khi nước nguội hoàn toàn thì bạn lại lấy ấm và nắp ra. Rồi lại tiếp tục đun một nồi nước khác. Rồi lại tắt bếp và cho ấm vào. Nhưng điểm khác biệt lần này đó là không dùng baking soda.

Mục đích của lần ngâm ấm thứ hai này là để loại bớt thành phần baking soda ra khỏi các ‘khí khổng’ của ấm. Vì bột baking soda có khả năng phá hương vị trà rất mạnh.

Cách 'Khai' Ấm Tử Sa Đúng Cách 14

Cách làm trên cũng là cách mình ‘reset’ lại ấm. Ví dụ như chiếc ấm đó đang pha trà xanh chẳng hạn, mình reset nó lại để đổi sang pha hồng trà.

Việc reset ấm còn giúp công năng pha trà của ấm quay lại trạng thái ban đầu. Nhất là công năng làm thay đổi hương vị trà và lưu hương. Vì pha trà lâu ngày thì lòng ấm sẽ hình thành một lớp ‘chất béo’ khiến cho mặt tiếp xúc của lòng ấm và nước trà không còn tốt nữa. Các ‘khí khổng’ cũng sẽ bị lấp đi nhiều.

Nhiều người có thể tranh cãi là trà càng dùng lâu ngày thì ‘cao trà’ đóng càng nhiều. Pha trà càng ngon. Thế nhưng đó lại là một quan niệm sai lầm. Cao trà đó thực chất là lớp ‘chất béo’ đóng lại lâu ngày hoặc dùng xong không bỏ bã ngay thì trà đóng mốc mà thôi.

Cứ sau một cữ trà bạn bỏ bã đi. Dùng nước sôi pha trà rửa lòng ấm sạch sẽ. Rồi để ấm tự khô. Thì có dùng ấm lâu thì ấm vẫn sạch đẹp như mới. Chắc phải dùng hàng thập kỷ mới thấy cao trà xuất hiện.

 

Trà Phổ Nhĩ Quýt: 4 Điều Cơ Bản Nên Biết

trà phổ nhĩ quýt

Bài hôm nay mình sẽ viết về Trà Phổ Nhĩ Quýt (hay còn gọi là Tiểu Cam Thanh). Cũng là một nhóm trà Phổ Nhĩ yêu thích của mình. Cứ mỗi lần mà mình hơi bị ngứa họng hay hơi cảm một chút thì cứ làm một ấm là hết ngay.

Bạn cần lưu ý là mình không kinh doanh loại trà này. Phổ Nhĩ Quýt là loại trà của Vân Nam (Trung Quốc). Còn mình chỉ kinh doanh trà của Việt Nam mà thôi.

TRÀ PHỔ NHĨ QUÝT LÀ GÌ?

Trà Phổ Nhĩ Quýt là sự kết hợp giữa trà Phổ Nhĩ Chín và vỏ quýt hay vỏ cam khô (hay còn gọi là Trần Bì). Trước tiên chúng ta cần điểm sơ qua về trà Phổ Nhĩ.

Trà Phổ Nhĩ là một nhóm trà được làm từ lá của cây trà Shan Tuyết hoang dã hay còn gọi là trà cổ thụ. Trà Phổ Nhĩ được chế biến thành 2 dạng là Trà Phổ Nhĩ Sống và Trà Phổ Nhĩ Chín. Trong đó thì Trà Phổ Nhĩ Chín là thường hay được kết hợp với vỏ quýt nhất.

Trà Phổ Nhĩ Chín là loại trà lên men. Hay nói một cách chính xác hơn thì loại trà này phải trải qua quá trình ‘hậu lên men’. Quá trình này giúp đẩy nhanh quá trình ‘lão hoá’ của lá trà. Nhờ vậy mà Phổ Nhĩ Chín có hương vị gần giống như trà Phổ Nhĩ được cất trữ hàng chục năm.

Trà Phổ Nhĩ Chín có nhiều phân hạng khác nhau. Hạng cao nhất của loại trà này được gọi là Cung Đình. Hạng trà Cung Đình có cánh trà nhỏ nên có thể dễ dàng được nhồi vào bên trong vỏ quýt khô.

trà phổ nhĩ quýt

Vỏ quýt khô hay còn gọi là Trần Bì là một vị thuốc trong Đông Y. Ngoài ra thì vỏ quýt còn hay được sử dụng trong nấu nướng và để làm bánh kẹo nữa. Mứt Trần Bì chua chua ngọt ngọt chắc hẳn năm trong ký ức tuổi thơ của nhiều người thuộc thế hệ 8x hay 9x đời đầu.

Để làm Trà Phổ Nhĩ Quýt thì thường người làm trà sẽ nhét trà vào bên trong trái quýt tươi đã bỏ ruột. Sau đó mới đem đi sấy khô cả trà lẫn vỏ quýt. Gọi là Phổ Nhĩ Quýt nhưng hiện nay vỏ quả cam cũng được sử dụng làm trà. Nhất là giống Cam Sành của Việt Nam được trồng rất nhiều ở tỉnh Vân Nam của Trung Quốc.

Trà Phổ Nhĩ Quýt càng để lâu thì càng ngon và càng quý. Vì cả Trà Phổ Nhĩ lẫn Trần Bì khi để ‘lão’ thì rất quý và rất đắt đỏ.

TÁC DỤNG CỦA TRÀ PHỔ NHĨ QUÝT

Tác dụng của Trà Phổ Nhĩ Quýt bao gồm:

  • Trị ho – viêm họng
  • Giảm đầy bụng – khó tiêu
  • Ngừa béo phì – tiểu đường loại 2

Tác dụng của Trà Phổ Nhĩ Quýt tất nhiên là đến từ 2 thành phần Trà Phổ Nhĩ là Trần Bì rồi. Mỗi thành phần thì tốt một kiểu. Thế nhưng bạn cũng không nên dùng loại trà này là một loại thuốc trị bệnh. Mà đơn giản là nó thơm ngon nên mình uống thôi.

Cả Trà Phổ Nhĩ và vỏ quýt đều có tính nóng. Thế nên uống Trà Phổ Nhĩ Quýt vào những ngày lạnh thì rất tuyệt. Không chỉ cơ thể ấm hơn mà còn giúp ngừa các bệnh hay gặp ở mùa lạnh như ho, cảm hay viêm họng.

Trong Đông Y thì Trần Bì hay được dùng để làm thuốc để trị các triệu chứng ho. bài thuốc trị ho quen thuộc chính là trần bì sắc với nước đường. Bạn cứ ra nhà thuốc mua siro trị ho của Việt Nam mình sản xuất thì kiểu gì cũng thấy trong thành phần có Trần Bì.

trà phổ nhĩ quýt

Ngoài ra thì vỏ quýt cũng có thể giúp ngừa béo phì và bệnh tiểu đường loại 2. Trong một nghiên cứu trên động vật vào năm 2020 thì các nhà khoa học nhận thấy trong Lão Trần Bì (vỏ quýt để lâu năm) có thành phần giúp ngừa béo phì và bệnh tiểu đường loại 2.

Trà Phổ Nhĩ cũng có thể giúp ngừa béo phì. Một nghiên cứu trên động vật khác vào năm 2021 cho thấy Trà Phổ Nhĩ Chín có khả năng giúp thúc đẩy một số vi khuẩn ‘tốt’ và giảm hoạt động các vi khuẩn ‘xấu’ trong đường ruột. Nhờ vậy mà cũng hỗ trợ ngừa béo phì.

Nhắc đến dường ruột thì vỏ quýt cũng được xem là một vị thuốc giúp giảm đầy bụng cũng như hỗ trợ viêm loét dạ dày. Thế nên sau khi ăn quá no và thấy chướng bụng thì bạn cũng nên làm một ấm Trà Phổ Nhĩ Quýt.

CÁCH PHA TRÀ PHỔ NHĨ QUÝT

Khi mua trà Phổ Nhĩ Quýt thì bạn sẽ mua từng trái một. Một trái tầm 30 đến 50g. Nếu uống khoẻ thì bạn có thể bẻ đôi quả quýt này ra và pha mỗi lần nửa trái. Còn mình thì thích bẻ nhỏ quả quýt ra rồi pha mỗi lần tầm vài gram mà thôi.

Để pha Trà Phổ Nhĩ Quýt thì bạn nên pha trà với nước sôi nhất có thể. Vì cả Phổ Nhĩ Chín lẫn vỏ quýt đều cần nhiệt độ cao để có thể chiết được hết thành phần hương vị.

Trà Phổ Nhĩ Quýt: 4 Điều Cơ Bản Nên Biết 15

Cá nhân mình thì mình hay dùng ít trà và hãm lâu một chút. Vì nếu bạn mua Trà Phổ Nhĩ Quýt loại tốt thì cực kỳ dai nước luôn. Nếu pha nhanh kiểu Công Phu thì có mà uống hàng chục nước cũng chưa hết. Như vậy thì quá no và không thể nào uống hết được.

Mình thì hay dùng khoảng tầm 5 đến 6g trà cho ấm tầm 150ml. Pha nước một hãm chừng 1 phút. Nước hai thì hãm khoảng 30s. Nước ba thì lại hãm 1 phút. Các nước sau thì hãm dài ra chừng vài phút.

Hãm lâu vậy nhưng bảo đảm là nước trà không đậm đâu. Vì lượng trà thật chỉ khoảng 3g mà thôi. Còn lại là toàn vỏ quýt. Nên đối với người uống nhạt như mình như vậy thì vừa. Còn nếu muốn đậm đà thì bạn nên pha nhiều trà hơn.

trà phổ nhĩ quýt

Có điều bạn nên lưu ý trước khi pha là nên tráng trà 2 lần. Vì trong Trà Phổ Nhĩ Chín thường có một thành phần tên là patulin. Đây là thành phần không tốt cho sức khoẻ và có cả ở táo hay nước ép táo. Theo khuyến cáo của FDA thì hấp thụ một lượng cho phép thành phần này không sao cả. Tuy nhiên, để giảm thành phần này thì pha trà thì bạn nên tráng trà 2 lần.

Trước giờ chưa có ghi nhận trường hợp nào ngộ độc do uống trà Phổ Nhĩ cả. Nên bạn cũng không cần lo lắng. Quan trọng nhất là tìm mua Trà Phổ Nhĩ Quýt chất lượng một chút. Vì loại tốt thường sẽ có giấy kiểm định của Trung Quốc. Ngoài ra thì nên nhớ là luôn tráng trà khi uống trà Phổ Nhĩ Chín.

Trà Sen Tây Hồ: Nét Đẹp Văn Hoá Ẩm Thực Hà Nội

trà sen tây hồ, trà sen xổi

Nếu muốn nêu đến một loại trà đặc trưng nhất của nước ta. Thì mình sẽ nghĩ ngay đến trà sen. Vì trà sen là một sáng tạo đến từ Việt Nam. Đây là sự kết hợp tuyệt vời giữa quốc hoa, cùng với thức uống yêu thích nhất của người Việt, đó là trà.

TRÀ SEN TÂY HỒ LÀ GÌ?

“Sen mùa hạ, cúc mùa thu”, thế nên cứ đến mỗi mùa này thì những người bạn làm trà ở Hà Nội, mà mình quen trên Facebook, lại bận bịu với với các mẻ trà ướp hương mới.

Trà nào thì cũng thơm, cũng ngon. Nhưng riêng trà sen Tây Hồ thì luôn mang đến sự mong đợi lớn của nhiều người yêu trà. Cứ đến vụ trà sen là nhiều người lại cố tìm mua được vài gói trà hay vài bông trà ướp sen xổi.

Trà sen Tây Hồ là một dòng trà ướp hương đến từ các làng cổ quanh Hồ Tây như Quảng Bá, Tây Hồ và Nghi Tàm. Những làng cổ này nổi tiếng với nghề trồng cây cảnh và bán cá cảnh. Và đặc biệt là nghề ướp trà sen.

Không ai nhớ được trà sen ra đời từ bao giờ. Thời điểm được xác định gần nhất là khoảng 400 năm trước, tức là thời Vua Lê Chúa Trịnh, thì đã có cái thú thưởng thức trà sen Tây Hồ

Nghề ướp trà sen đã có từ lâu đời ở xóm Chùa, phường Quảng An (quận Tây Hồ, Hà Nội). Ở Xóm Chùa vẫn còn nhiều nhà theo làm nghề ướp trà sen đã ba thế hệ. Mỗi nhà lại có một bí quyết ướp trà khác nhau, không ai giống ai.

CÁC BƯỚC ƯỚP TRÀ SEN

Đã nói là bí quyết riêng nên không dễ để diễn tả chính xác từng công đoạn làm nên trà sen Tây Hồ. Và các bước được miêu tả sau đây cũng chỉ phác hoạ được một phần kỹ thuật ướp trà sen truyền thống mà thôi.

Để ướp trà thì việc đầu tiên cần làm đó chính là chọn trà ngon. Thông thường thì trà Tân Cương loại hảo hạng sẽ được chọn dùng để ướp trà. Hiện nay để đáp ứng yêu cầu riêng của khách hàng thì một loại trà xanh khác là trà Shan Tuyết cũng được dùng để ướp sen.

Trà ngon thì chắc chắn sẽ đi cùng hoa tốt. Và Sen Bách Diệp đến từ Tây Hồ cũng được chọn để ướp trà. Sở dĩ có tên gọi như vậy là vì mỗi đoá của giống sen này có đến cả trăm cánh.

Cứ đến mỗi mùa sen thì người làm trà phải hái những bông sen vừa chớm nở. Rồi tỉ mẩn tách lấy từng nhị hoa hay còn gọi là gạo sen. Gạo sen chính là nguyên liệu duy nhất dùng để ướp trà.

Loài sen Bách Diệp Tây Hồ vừa thuần khiết vừa thanh tao. Nên khi làm mang sen về để ướp thì cũng có một số điều kiên kỵ. Khi ướp trà sen thì người làm trà phải tắm rửa sạch sẽ.

Không xịt nước hoa lên người.Không được giặt nước xả vải có mùi hương quá mạnh cho quần áo. Rồi phụ nữ trong chu kỳ kinh nguyệt cũng không được tham gia ướp trà.

Nghe thì có vẻ mê tín và cổ hũ. Nhưng theo những lão nghệ nhân thì đây là chuyện hoàn toàn có thật. Không làm theo thì cả mẻ sen có thể bị hỏng và phải bỏ đi.

Trà sen truyền thống

Cứ mỗi kg trà thì lại cần đến 2 lạng gạo sen để ướp. Mà để có chừng 2 lạng gạo sen thì phải cần đến khoảng 1.000 bông sen. Thế nên trà sen đắt không chỉ ở chỗ kỳ công, mà chi phí nguyên liệu cũng rất cao.

gạo sen

Để ướp trà thì lá trà khô được rắc thành một lớp mỏng lên chiếc nia bằng tre. Cứ một lớp trà thì lại rắc một lớp gạo sen. Ướp xong thì lại sấy than hoa hay sấy cách thuỷ. Rồi cứ lặp lại công đoạn ướp và sấy vài lần. Cho đến khi trà đạt đến độ hương yêu cầu thì thôi.

Trà sen ‘xổi’

Ngoài cách ướp trà theo phong cách truyền thống này. Thì trà sen còn có một cách ướp khác gọi gọi là ‘trà xổi’. Cách làm này rất đơn giản nên không cần nhờ đến nghệ nhân ướp trà mà ai cũng có thể tự làm được.

trà sen xổi

Chỉ cần cho một nắm trà nhỏ vừa đủ pha một ấm vào bông sen mới nở. Dùng lá sen gói hoa lại. Tiếp tục cắm bông hoa sen trong nước khoảng 2 ngày. Sau đó cho hoa vào ngăn mát tủ lạnh thêm một ngày nữa.  Cho vào túi hút chân không để hút lại, rồi để ngăn đá tủ lạnh dùng dần.

ĐẶC ĐIỂM CỦA TRÀ SEN TÂY HỒ

Ở Việt Nam thì bất kỳ vùng quê nào cũng có đầm sen. Thế nhưng hoa sen ở Tây Hồ lại có một mùi thơm rất đặc biệt. Khiến cho trà sen Tây Hồ có hượng vị đặc trưng rất riêng mà không nơi nào có được.

Mình đã từng được uống qua trà ướp sen Đồng Tháp. Rồi sen Hà Nam. Vùng nào thì trà cũng rất thơm. Nhưng quả thật thì không nơi đâu có được mùi ngọt và dịu dàng của trà sen Tây Hồ.

trà sen tây hồ, trà sen xổi

Ngấp một ngụm trà sen Tây Hồ sẽ thấy như đang ngồi ở đầm sen mà thưởng trà. Cốt trà Thái Nguyên thì đậm đà, ngậy béo và hậu ngọt. Hương sen thì thơm dịu. Đến khi uống rồi thở ra thơm nhẹ nhàng hết cả khoang miệng.

Trà ướp hoa thật sẽ có hương vị nhẹ nhàng nhưng rất sâu. Chứ không phải kiểu thơm nồng xực hết lên mũi. Uống trà sen Tây Hồ thì nên dùng liên tục chứ hương thật sẽ phai từ từ theo thời gian. Còn hương hoá học thì sau một năm trà vẫn còn thơm.

Mấy năm gần đây thì vùng nguyên liệu làm trà sen không còn được nhiều như trước. Cộng với việc mức độ ô nhiễm nguồn nước ở các đầm lầy. Khiến cho giá hoa sen bị đẩy lên cao. Và không ít gia đình làm trà đã phải chuyển nghề khác.

CÁCH PHA TRÀ SEN TÂY HỒ

Để pha trà sen Tây Hồ thì bạn chỉ cần pha như các loại trà xanh bình thường mà thôi. Loại ấm thích hợp nhất để pha các dòng trà ướp hương đó là ấm sứ và ấm thuỷ tinh.

Nếu dùng ấm tử sa để pha trà thì bạn nên dùng ấm đất chu nê để pha trà sen. Vì nhóm đất này thích hợp để pha các loại trà chú trọng vào mù hương.

Thường khi pha trà sen thì mình chỉ pha một nước mà thôi. Chứ không pha nhiều lượt nước. Vì cá nhân mình thấy uống một nước thì hương sen sẽ cô đọng hơn là pha nhiều nước.

Trà Phổ Nhĩ: 5 Điều Cơ Bản Nên Biết

trà phổ nhĩ

TRÀ PHỔ NHĨ LÀ GÌ?

Cái tên Phổ Nhĩ bắt nguồn từ một thị trấn cùng tên ở tỉnh Vân Nam (Trung Quốc). Vào hàng nghìn năm trước thì thị trấn Phổ Nhĩ vốn là một trung tâm mua bán trà. Đây là nơi mà trà trồng ở các vùng của Vân Nam được mang đến để bán.

Chính vì vậy mà trà được làm ở Vân Nam đều được gọi là Phổ Nhĩ Trà. Sau Cách Mạng Văn Hoá thì thành phố Phổ Nhĩ được đổi tên là Tư Mao vào năm 1950.

Nhưng do cơn sốt trà Phổ Nhĩ nên vào năm 2007 thì chính quyền địa phương đã đổi về tên cũ là Phổ Nhĩ. Và cái tên này vẫn còn giữ mãi đến tận ngày nay.

trà phổ nhĩ

Yếu tố thứ hai giúp định nghĩa trà Phổ Nhĩ đó chính là nguyên liệu làm nên trà. Trà Phổ Nhĩ được làm từ lá của giống trà cổ thụ hoang dã. Giống trà cổ thụ này có 2 nhóm chính. Nhóm đầu tiên có lá trà to và một thân to chính. Còn nhóm thứ hai có lá nhỏ, nhiều thân nhỏ mọc lên từ một gốc.

Mua trà Phổ Nhĩ Việt Nam:

Phần lớn trà Phổ Nhĩ được làm từ nhóm trà lá to hay Đại Diệp Trà. Nhưng vẫn có một số ít được làm từ giống trà lá nhỏ. Hay còn được giới yêu trà Phổ Nhĩ gọi là Phổ Nhĩ Kim (hay Phổ Nhĩ lá nhỏ).

Nguyên liệu làm nên trà Phổ Nhĩ được phân định theo tuổi cây trà và vùng miền. Tuổi trà được phân thành 3 nhóm. Nguyên liệu từ cây trà hàng trăm năm tuổi được phân nhóm là Cổ Thụ. Cây trà hàng chục năm tuổi được gọi là Đại Thụ. Còn nhóm trà ít tuổi mới được trồng được gọi là Thai Địa Trà.

Trà Phổ Nhĩ: 5 Điều Cơ Bản Nên Biết 17

ĐẶT MUA TRÀ PHỔ NHĨ VIỆT NAM ➜

Để được gọi là Cổ Thụ thì cây trà phải ít nhất 100 năm tuổi. Và tất nhiên thì chất lượng nguyên liệu Cổ Thụ bao giờ cũng vượt trội hơn nhiều so với những nhóm trà ít tuổi hơn.

Và một yếu tố quan trọng khác giúp định nghĩa giá trị của nguyên liệu trà Phổ Nhĩ đó là vùng miền. Ở Vân Nam có những làng mà trà Phổ Nhĩ của họ đắt hơn rất nhiều lần những nơi khác.

Yếu tố địa hình, thổ nhưỡng, vi khí hậu, nguồn nước, hệ vi sinh vật khiến cho trà Phổ Nhĩ ở một vùng có hương vị đặc biệt hơn hẳn các vùng khác. Cộng với việc những người yêu trà săn lùng thì giá trị trà Phổ Nhĩ ở vùng đó càng được đẩy lên chóng mặt.

Tất nhiên là sẽ luôn có sự ‘gian dối’ diễn ra. Trà đến từ vùng trà ít tiếng tăm mạo danh vùng nổi tiếng. Rồi cả trà ít tuổi được đóng mác là trà Cổ Thụ.

Vì vậy mà người yêu dòng trà Phổ Nhĩ cần trang bị đầy đủ kiến thức và đủ trải nghiệm để có thể phân định được thế nào là chất Cổ Thụ. Hay chất riêng của vùng trà danh tiếng nào đó.

CÔNG ĐOẠN LÀM MAO TRÀ

Trước khi có những bánh trà đẹp đẽ, trước khi có Phổ Nhĩ sống hoặc chín, thì mọi loại trà Phổ Nhĩ đều bắt đầu từ ‘mao trà’. Mao trà hay ‘trà thô’ là một dạng trà thành phẩm từ lá trà cổ thụ.

trà phổ nhĩ, mao trà

Lá trà cổ thụ sau khi hái sẽ được ‘diệt men’, vò và làm khô. Lý do ‘mao trà’ được gọi là trà thô vì những lá trà này chưa là trà Phổ Nhĩ hoàn chỉnh. ‘Mao trà’ được ép thành bánh để thành Phổ Nhĩ sống, hoặc được ủ lên men rồi đóng thành bánh Phổ Nhĩ chín.

Các công đoạn làm nên mao trà:

1. Làm héo

Lá trà sau khi hái sẽ được rải đều lên những chiếc nong bằng tre để ‘héo’. Mục đích của việc làm héo là khiến cho lá trà bị mất nước, qua đó lá trà sẽ dẻo dai hơn. Nhờ vậy mà khi vò thì lá trà sẽ đỡ rách và nát hơn.

Công đoạn làm héo được theo dõi rất kỹ bởi người làm trà. Vì không ai muốn lá trà vô tình bị oxy hoá quá nhiều cả. Lá trà thường được làm héo ngoài trời hoặc khu vực thoáng khí trong nhà.

2. Diệt men

Diệt men là giai đoạn mà ‘men’ hay enzyme trong lá trà được loại bỏ. Bằng cách xao lá trà trên chảo nóng. Nhờ vậy mà các thành phần tạo nên hương vị của lá trà không bị chuyển hoá bởi oxy trong không khí. Ngoài ra thì giúp trà bớt vị ‘xanh’ cũng như ‘đắng’ của lá trà tươi.

Ở Vân Nam hay các vùng trà miền Tây Bắc của Việt Nam thì người làm trà vẫn diệt men bằng chảo. Thay vì dùng những máy xao dạng thùng như ở các vùng trà khác.

Không giống như trà xanh thì trà Phổ Nhĩ được ‘diệt men’ không hoàn toàn. Tức là một phần nhỏ nhóm men polyphenol oxidase vẫn còn sót lại trong lá trà.

Nhờ vậy mà khi làm thành bánh trà Phổ Nhĩ sống thì bánh trà khi trữ lâu năm sẽ chuyển hoá thuận lợi hơn. Còn khi làm thành Phổ Nhĩ chín thì lá trà cũng sẽ lên men tốt hơn. Nhờ vậy mà hương vị cũng sẽ thơm ngon hơn.

3. Vò

Sau khi xao để ‘diệt men’ thì lá trà phải trải qua công đoạn vò. Lá trà được vò để lớp biểu cũng như hệ thống tế bào của lá trà bị phá vỡ. Nhờ vậy giúp giải thoát các thành phần hương vị của lá trà.

Chưa kể vò còn giúp cho chất trà sau khi thành phẩm sẽ dễ tiếp xúc với không khí hơn. Nên khi trữ lâu năm hay ủ lên men thì chất trà cũng sẽ dễ chuyển hoá hơn.

4. Làm khô

Theo truyền thống thì lá trà sau khi vò sẽ được làm khô bằng cách phơi nắng. Trà phơi sẽ có những hương vị đặc trưng riêng chỉ có ở trà được làm khô bằng cách phơi.

Tuy nhiên, để đảm bảo sản lượng cũng như tính đồng nhất trong hương vị, thì gần đây nhiều nơi họ làm khô bằng máy sấy.

Mao trà Phổ Nhĩ sau khi thành phẩm là có thể thưởng thức được rồi. Thậm chí là có thể trữ lâu năm. Mặc dù vậy thì mao trà thường sẽ phải trải qua 2 công đoạn khác nhau nữa. Để tạo nên Phổ Nhĩ sống và Phổ Nhĩ chín.

PHỔ NHĨ SỐNG VÀ PHỔ NHĨ CHÍN

Phổ Nhĩ Sống

Phổ Nhĩ Sống là nhóm trà Phổ Nhĩ không trải qua quá trình ủ lên men. Mao trà sau khi thành phẩm sẽ được mang đi ép thành bánh trà Phổ Nhĩ sống ngay.

Hoặc mao trà sẽ được trữ một thời cho lên men một chút rồi ép thành bánh. Những bánh Phổ Nhĩ sống này thường có hương vị dịu và đầm hơn những bánh được ép từ mao trà mới.

Chỉ những lá trà đẹp và nguyên vẹn mới được sử dụng để đi ép bánh. Mao trà được cân rồi cho vào những chiếc túi bằng vải. Những chiếc túi vải này được cho vào máy ép.

Hơi nước bốc lên từ máy ép khiến cho lá trà khô mềm và dai đi. Nhờ vậy mà khi ép thì lá trà được ép và quyện chặt với nhau thành một bánh trà.

Sau khi ép thì bánh trà được để trên kệ gỗ để khô từ từ. Tuỳ theo trà nguyên liệu mà bánh trà sẽ khô nhanh hay chậm. Từ vài giờ cho đến vài ngày, có khi cả tuần thì bánh trà mới khô. Sau khi bánh trà khô thì sẽ được mang đi bọc giấy.

bánh trà phổ nhĩ sống

Việc bọc giấy giúp bánh trà Phổ Nhĩ vẫn được tiếp xúc với không khí. Nhờ vậy mà khi trữ lâu năm thì bánh trà sẽ chuyển hoá cả về hương vị lẫn thành phần hoá học. Bánh trà trữ qua nhiều năm được gọi là Phổ Nhĩ Lâu Năm.

Một bánh trà Phổ Nhĩ sống được tin là đạt đến đỉnh cao lâu năm là 70 đến 80 năm. Mặc dù vậy thì không có nghĩa là phải trữ trà Phổ Nhĩ sống lâu năm mới dùng được. Mà bánh mới ra lò, hay trữ vài năm là có thể dùng được rồi.

Những bánh trà Phổ Nhĩ sống để lâu năm rất quý và đắt. Bản thân mình sau nhiều năm sưu tầm cũng chỉ sở hữu được những bánh được làm vào năm 1990s. Tức là khoảng hơn 30 năm mà thôi.

Trà Phổ Nhĩ càng mới thì lên men càng nhanh. Ví dụ như bánh trữ 5 năm sẽ rất khác bánh 10 năm. Nhưng bánh 25 năm thì không khác nhiều bánh 30 năm.

Nếu có thể thì bạn nên trữ bánh trà chứ không nên trữ mao trà. Cùng một nguyên liệu trà thì mao trà sẽ chuyển hóa nhanh hơn bánh. Nhiều người nghĩ càng chuyển hóa nhanh thì càng tốt. Thế nhưng khi trữ cùng một loại trà dưới dạng bánh và mao trà, thì mình thấy thì bánh để lâu phát triển tốt hơn mao trà về hương vị lẫn trà khí.

Nhiều người cũng có thói quen là mua bánh về rồi bẻ nhỏ ra để trà lên men nhanh. Theo kinh nghiệm riêng thì mình thấy không nên làm vậy. Mình nghĩ khi để nguyên bánh thì có vẻ như các vi sinh vật trên lá trà bị ép vào một không gian nhỏ. Nhờ vậy mà lá trà chuyển hoá tốt hơn qua thời gian.

Phổ Nhĩ Chín

Phổ Nhĩ Chín là nhóm trà Phổ Nhĩ phải trải qua quá trình ‘hậu lên men’. Công đoạn này bao gồm việc mao trà được chất thành đống, phun nước và được phủ bạt để làm tăng sức nóng trong quá trình ủ.

Đôi khi trà Phổ Nhĩ Chín thành phẩm được thêm vào trà mới ủ để kích thích hệ vi sinh vật phát triển nhanh hơn. Trà Phổ Nhĩ được xem là ‘chín’ hoàn toàn sau khoảng thời gian 45 đến 60 ngày. Nhưng có lúc nhà sản xuất họ ngừng ủ sớm để tạo ra trà Phổ Nhĩ chín một phần.

Làm trà Phổ Nhĩ Chín phức tạp hơn nhiều so với Phổ Nhĩ Sống. Mỗi nhà sản xuất lại có một cách làm và công thức riêng. Thế nên để miêu tả chi tiết cách làm Phổ Nhĩ Chín là việc ít ai nắm rõ được.

bánh trà phổ nhĩ chín

Công đoạn làm Phổ Nhĩ Chín được tạo ra là để mô phỏng rút ngắn quá trình lên men lâu năm của Phổ Nhĩ Sống. Thay vì phải chờ hàng chục năm thì chỉ mất hàng chục ngày.

Công thức Phổ Nhĩ Chín được tin là ra đời vào năm 1973. Khi các nhà sản xuất Phổ Nhĩ ở Vân Nam học hỏi cách làm ‘hắc trà’ từ những người đồng nghiệp của họ ở Quảng Đông. Lúc này tất cả các công ty trà đều là của nhà nước TQ nên rất dễ học hỏi lẫn nhau.

Do cách làm trà Phổ Nhĩ chín được học hỏi từ cách làm ‘hắc trà’. Thế nên Phổ Nhĩ Chín có thể được xếp vào nhóm Trà Phổ Nhĩ hay Hắc Trà thì cũng đều có phần đúng.

Nghiên cứu phân tích cho thấy trà Phổ Nhĩ Chín có thành phần hoá học và hệ vi sinh vật gần giống như Phổ Nhĩ Lâu Năm. Tuy nhiên, Phổ Nhĩ Chín không thể giống Phổ Nhĩ Lâu Năm về mặt hương vị hay trà khí được.

Bản thân trà Phổ Nhĩ Chín cũng có thể trữ lâu năm. Nhưng sự chuyển hoá về mặt hương vị sẽ không nhiều như trà Phổ Nhĩ Sống. Trà Phổ Nhĩ Chín trữ qua vài năm thường sẽ ngọt hơn và mùi ‘thối’ (ammonia) do quá trình ‘hậu len men’ sẽ phai đi nhiều.

CÁCH TRỮ TRÀ PHỔ NHĨ

Để trữ trà Phổ Nhĩ một cách tối ưu nhất, qua đó giúp trà chuyển hoá nhanh và đều thì bạn cần quan tâm 3 yếu tố sau:

  1. Thoáng khí
  2. Nhiệt độ mát
  3. Độ ẩm vừa phải

trà phổ nhĩ

Nếu muốn bánh trà Phổ Nhĩ mới chuyển hoá nhanh hơn thì bạn nên để bánh trà lên những chiếc kẹp chuyên dùng để kê trà Phổ Nhĩ. Những chiếc kẹp này hay được bán ở những nơi bán trà Phổ Nhĩ luôn.

Sau khi để lên những chiếc kẹp này thì bánh trà nên được xếp lên kệ gỗ. Bánh này cách bánh kia tầm vài cm. Bánh Trà Phổ Nhĩ Sống nên để riêng một nơi. Còn bánh chín thì nên để chung một nơi khác.

Kệ chưng trà Phổ Nhĩ nên để ở phòng mát và thoáng khí. Như phòng có cửa gió hay cửa sổ. Hoặc ngay giếng trời của nhà. Độ ẩm trong phòng nên vào khoảng 70-80%. Còn nhiệt độ phòng không nên quá nóng. Miễn sao chính bản thân bạn thấy mát và thoáng là được.

Bạn nên mua một chiếc nhiệt kế và ẩm kế điện tử để theo dõi môi trường của phòng. Nếu trời mưa hay nồm thì nên đóng cửa kính của kệ chưng trà cho bớt ẩm. Hoặc có thể cho một ít túi hút ẩm vào chung với trà.

Còn nếu không muốn trà lên men nhanh thì bạn nên cho bánh trà vào túi zipper. Khoá miệng túi lại là được.

CÁCH PHA TRÀ PHỔ NHĨ

Về cơ bản thì cánh trà Phổ Nhĩ rất ‘dày cơm’ nên loại trà này cần được pha với nước sôi 100 độ C. Chỉ ở mức nhiệt độ này thì mới đủ để mà chiết được hết thành phần hương vị của lá trà.

Ngoài ra thì bạn nên chọn loại ấm pha có công năng giữ nhiệt độ tốt. Như các loại ấm đất hay ấm tử sa. Riêng mình thì thích dùng ấm tử sa đất Tử Nê để pha trà Phổ Nhĩ Sống. Nhất là trà Phổ Nhĩ Sống mới.

Lý do là đất Tử Nê giúp làm dịu những vị “đắng” hay có ở bánh trà quá mới. Nhờ vậy mà giúp cho vị trà cân bằng hơn. Ít bị dội khi pha những bánh trà có hương vị đậm.

Đối với Trà Phổ Nhĩ Chín thì mình thích pha ấm tử sa đất Đoạn Nê. Vì loại đất này mình thấy giúp làm giảm mùi hôi của những bánh trà chín còn mới. Khiến cho nước trà đỡ ‘hôi’ và làm dạy mùi ‘ngậy béo’ đặc trưng của Phổ Nhĩ Chín hơn.

Trà Phổ Nhĩ: 5 Điều Cơ Bản Nên Biết 18

Tỷ lệ trà và nước thì tuỳ theo gu và khẩu vị mỗi người. Nếu bánh trà nhẹ vị lẫn trà khí thì mình có thể pha khoảng 7g trà cho 100ml nước. Bánh có trà khí vừa phải thì 5g trà cho 100ml nước. Còn những bánh trà khí ‘dữ dội’ thì 3g trà cho 100ml nước.

Thời gian hãm trà thì cũng tuỳ theo loại trà. Cứ mỗi loại trà thì mình lại canh thời gian khác nhau. Như trà Phổ Nhĩ Sống thì nước đầu thì nên hãm lâu một chút. Nước thứ hai có thể ngắn hơn hoặc bằng nước đầu. Nước ba thì nên bằng hoặc dài hơn nước đầu. Các nước sau thì nên cộng thêm thời gian vào.

VD như: 30s, 20s, 40s, 60s, 90s, 120s. Pha đến khi trà hết chất thì thôi. Trà Phổ Nhĩ tốt có thể pha được 6 đến 8 nước là chuyện hết sức bình thường.

 

5 Vùng Trà Thái Nguyên Nổi Tiếng Nhất

vùng trà thái nguyên

Khi nhắc đến trà Thái Nguyên thì chúng ta liên tưởng ngay đến những ấm trà xanh thơm ngon đậm vị. Thế nhưng ít ai biết là địa hình cũng như vi khí hậu ở từng vùng của Thái Nguyên không hoàn toàn giống nhau.

Chính vì vậy cây trà ở mỗi vùng ở Thái Nguyên sẽ sinh trưởng trong điều kiện tự nhiên khác nhau một chút. Khiến cho trà đến từ từng vùng lại có chút đặc trưng riêng. Mỗi vùng trà cũng có danh tiếng riêng. Và sau đây chính là 5 vùng trà xanh Thái Nguyên nổi tiếng nhất.

VÙNG TRÀ TÂN CƯƠNG

Trà Tân Cương Thái Nguyên thì có độ nổi tiếng không phải bàn cãi rồi. Nơi đây được một số người xem là vùng trà ngon nhất và nổi tiếng nhất của Thái Nguyên. Chúng ta hãy tìm hiểu sao tại sao vùng trà Tân Cương lại ‘hot’ đến vậy nhé!

Đầu tiên đó chính yếu tố về lịch sử. Xã Tân Cương là nơi trồng trà đầu tiên ở Thái Nguyên. Vào đầu những năm 1920s thì một vị chức sắc trong làng là ông Vũ Văn Hiệt đã đem cây giống trà ở Phú Thọ về trồng ở những đồi thấp của Tân Cương.

Do hợp với khí hậu cũng như thổ nhưỡng ở Tân Cương, cây trà không chỉ phát triển tốt mà trà xanh thành phẩm cũng có chất lượng rất cao. Nhờ vậy mà ‘tiếng lành đồn xa’, thương hiệu trà Tân Cương càng ngày càng nổi tiếng.

Riêng cụ Hiệt cũng có hiệu trà riêng với thương hiệu trà Con Hạc. Có lần cụ đã đoạt giải trong một cuộc thi ở Hà Nội. Giúp cho thương hiệu riêng của cụ cũng như Trà Tân Cương được biết đến cả trong ngoài nước.

trà xanh thái nguyên, trà thái nguyên, trà tân cương thái nguyên, lá trà xanh

Lý do thứ hai cho sự nổi tiếng của Trà Tân Cương Thái Nguyên đó chính là độ ngon của trà nơi đây. Trong tất cả các vùng trà Thái Nguyên mà mình từng uống. Thì trà của Tân Cương có vị ngọt thuộc hàng cao nhất.

Chính vì nước trà có độ ngọt cao, đắng chát vừa phải, bùi béo ngậy, hậu ngọt, kết hợp với hương cốm nồng nàn. Độ ngon này không chỉ đến từ việc cây trà được chăm bón rất tốt. Mà kỹ thuật của người làm trà cũng rất cao.

Trà Tân Cương đúng nghĩa “đắt mà xắt ra miếng”. Trà giá cao hơn tất cả các vùng trà khác. Nhưng chất lượng thì miễn bàn.

VÙNG TRÀ LA BẰNG

Tân Cương thì quá nổi tiếng rồi. Nhưng đối với một số người yêu trà Thái Nguyên, thì Thái Nguyên còn có một vùng trà cũng rất tốt khác. Đó chính là La Bằng.

La Bằng là một xã thuộc huyện Đại Từ (tỉnh Thái Nguyên). Xã này nằm ở dưới chân núi Tam Đảo. Rất nhiều vườn trà ở nơi đây sử dụng nước suối từ trên núi xuống để tưới trà.

Nhờ điều kiện vi khí hậu rất riêng này mà trà đến từ La Bằng có hương vị đặc trưng rất đặc trưng. Khi thưởng thức là ở nơi đây thì mình chỉ có thể kết luận qua 1 từ đó là trà rất ‘đượm’.

trà thái nguyên, trà tân cương thái nguyên, trà xanh thái nguyên

Trà của La Bằng ‘đượm’ (đậm) trong cả hương lẫn vị. Trà có vị đậm, uống vào vừa ‘tê’ lại vừa đã. Hương thì nồng nàn xốc thẳng lên mũi. Uống xong thì cổ hơi khô, những hậu ngọt cứ lưu luyến mãi.

Chính vì đậm đà như vậy nên trà La Bằng thích hợp cho những người có gu trà ‘mạnh’. Thích uống trà đậm theo kiểu trà đặc ‘cắm tăm’. Trà khí của trà La Bằng cũng rất ‘phê’. Uống quá nhiều cũng lâng lâng hết cả ngày.

Thú thật là bản thân mình có cảm tình đặc biệt dành cho trà La Bằng. Vì tuổi thơ của mình là những ngày hè được về quê, đi sâu vào rừng để tắm ở suối Kẹm. Ghé chơi ở chợ La Bằng. Ở xa xa là những đồi trà cao trập trùng.

Nếu bạn là người thích uống trà đậm vị. Thì trà La Bằng là một lựa chọn tuyệt vời.

VÙNG TRÀ HOÀNG NÔNG

Từ nhỏ mình đã được nghe kể về trà Hoàng Nông. Thế nhưng không hiểu sao vùng trà này rất ít được biết đến. Có lẽ là do khả năng thương hiệu ở nơi đây chưa được tốt.

Nói về chất lượng trà thì phải nói xã Hoàng Nông có chất trà còn hơn một số vùng trà Thái Nguyên khác hay được lên báo hay TV. Không phải phân biệt vùng miền chứ mình thấy hương vị trà ở Hoàng Nông thực sự rất tốt.

5 Vùng Trà Thái Nguyên Nổi Tiếng Nhất 19

Chất trà Hoàng Nông là địa hình trồng trà của Hoàng Nông cũng gần giống như La Bằng. Đó là việc nằm ở dưới chân núi Tam Đảo. Tạo nên những điều kiện lý tưởng cho cây trà phát triển.

Có lẽ là do quy mô sản xuất trà chưa được lớn. Cộng với việc làm thương hiệu chưa được tốt. Nên trà Hoàng Nông chưa được biết đến nhiều ở ngoài tỉnh.

Ở Hoàng Nông còn có đặc sản bưởi Diễn rất thơm. Đây là giống bưởi Diễn danh tiếng lấy từ xã Phú Diễn của Hà Nội. Giống bưởi này nổi tiếng là ở mùi thơm. Da giống bưởi này phải nói là rất thơm. Hoa bưởi dùng để ướp tà thì cũng thơm khỏi nói.

VÙNG TRÀ TRẠI CÀI

Trại Cài là một xóm nhỏ của xã Minh Lập, huyện Đồng Hỷ. Thế nhưng trà Trại Cài là dùng để ám chỉ trà của tất cả các xóm thuộc xã Minh Lập. Chứ không riêng gì xóm Trại Cài.

Lý do là chợ Trại Cài là nơi họp chợ trà chính của xã Minh Lập. Nên trà được làm ra trong xã được gọi chung là trà Trại Cài. Một phần nữa là do cái tên Trại Cài đã nổi tiêng từ rất lâu.

5 Vùng Trà Thái Nguyên Nổi Tiếng Nhất 20

Trại Cài là một trong những vùng nguyên liệu chính của Nông Trường Trà Sông Cầu từ trước những năm 1960s. Đây là thương hiệu trà quốc doanh rất nổi tiếng vào những thập kỷ trước.

Trà của Trại Cài có vị khá đậm đà. Nước trà sánh và hương thơm. Xứng danh là một trong những vùng trà Thái Nguyên tốt nhất hiện nay.

VÙNG TRÀ KHE CỐC

Thú thật thì gần đây thì mình mới biết đến trà Khe Cốc. Một phần vì vùng trà này khá xa so với nơi gia đình mình ở. Một phần khác là vì nơi đây vốn không phải là vùng trà nổi tiếng của Thái Nguyên.

vùng trà thái nguyên

Dạo gần đây thì vùng trà Khe Cốc được mình để ý nhiều. Một phần là việc họ làm thương hiệu rất tốt. Có đăng ký thương hiệu độc quyền rồi chỉ dẫn địa lý. Bao bì cũng rất chuyên nghiệp.

Về chất lượng trà thì bản thân mình thấy khá ổn. Mang đầy đủ những yếu tố đặc trưng của trà Thái Nguyên. Đó là đượm vị, thơm ngậy mùi nếp, hậu ngọt và dai nước.

Nên Pha Trà Ô Long Bằng Ấm Tử Sa Nào?

ấm tử sa, chu nê, trà ô long

Trà Ô Long là một nhóm trà được yêu thích ở Việt Nam. Trong giới chơi trà thì rất nhiều người sử dụng ấm Tử Sa để pha trà Ô Long. Thế nhưng khá nhiều người thắc mắc là nên pha trà Ô Long bằng loại ấm tử sa nào. Và câu trả lời sẽ có trong bài viết này.

ƯU ĐIỂM KHI PHA TRÀ Ô LONG BẰNG ẤM TỬ SA

Ấm Tử Sa phải có nhiều ưu điểm khi pha trà. Thì người chơi trà mới bỏ rất nhiều tiền đi mua ấm đúng không nào. Sau đây là một số ưu điểm mà mình thấy khi dùng ấm tử sa để pha trà Ô Long.

Nếu bạn đang quan tâm về Ấm Tử Sa, nhưng đang thiếu thông tin, thì hãy tham khảo bài viết sau nhé: Ấm Tử Sa: 5 Điều Cơ Bản Nên Biết Trước Khi Mua Ấm

Lưu ý sau đây là một số ưu điểm mà mình trải nghiệm được thôi. Còn nếu bạn thấy có ưu điểm nào khác nữa mà bạn tự trải nghiệm, thì vui lòng bình luận bên dưới nhé.

Tôn hương của trà

Trà Ô Long là một dạng trà hương tức là có phần hương rất tốt. Khi nhắc đến trà Ô Long thì phải luôn kèm theo hương trà. Chẳng hạn như nhóm Ô Long lên men thấp hay có hương hoa. Các loại trà Ô Long lên men cao hay sẽ có hương mật và trái cây khô.

Trong số các loại ấm tử sa thì mình cảm thấy ấm chu nê là pha trà Ô Long là tốt nhất. Vì loại đất này làm rất tốt trong việc tôn phần hương của loại trà này. Như đã nói ở trên thì hương là yếu tố quan trọng hàng đầu của một loại trà Ô Long ngon.

Đất chu nê là một nhóm đất làm ấm rất phổ biến. Ở Việt Nam thì hầu như bạn đi tiệm ấm nào cũng sẽ có đất chu. Loại đất này nổi bật với sắc thái đỏ nên được rất nhiều người chơi ấm ưa chuộng.

Nhóm đất chu thuộc một nhóm đất lớn hơn là hồng nê. Nhưng hồng nê thì rất khó kiếm ở Việt Nam. Một phần vì hồng nê hiếm hơn. Với một phần nữa là chu nê được ưa chuộng hơn. Do ấm tử sa làm từ đất chu nê có màu sáng hơn và da đất bóng bẩy hơn nên thường được chuộng hơn.

ấm tử sa, ấm chu nê, ấm hồng nê

Khi pha trà Ô Long bằng ấm chu nê thì mình thấy phần hương được tôn lên rất nhiều. Nói một cách nôm na là trà thơm hơn. Giúp chúng ta cảm nhận hương rõ ràng hơn.

Như khi pha trà Ô Long lên men thấp của Việt Nam thì hương hoa lan rõ ràng hơn. Hay Đơn Tùng Phượng Hoàng thì thấy mùi trái vải rất vừa rõ vừa sâu.

Theo mình nghĩ thì đất chu nê ít ‘khí khổng’ hơn các nhóm đất khác. Nên loại đất này sẽ ít lưu hương hơn, mà thay vào đó là tụ hương lại. Nhhờ vậy mà giúp hương cô đặc hơn. Pha cùng một loại trà bằng ấm sứ và ấm chu nê. Khi ngửi nắp ấm bạn sẽ thấy ấm tử sa bằng đất chu nê sẽ nhỉnh hơn.

Một phần nữa mà mình thích pha Ô Long bằng ấm chu nê là vì loại đất này ít làm thay đổi vị trà hơn so với nhóm đất khác, như Tử Nê chẳng hạn. Đất Tử Nê có xu hướng làm dịu vị trà đi, hay giúp trà ít đắng chát hơn.

Trà Ô Long thì độ đắng chát thấp chứ không cao như trà xanh trà Phổ Nhĩ. Thế nên không cần phải dùng loại đất làm dịu trà như Tử Nê. Vì vậy theo mình thì chu nê hợp với trà Ô Long hơn cả.

Lưu hương

Một trong những công năng của ấm Tử Sa đó chính là lưu hương trà. Khi bạn dùng ấm thì một phần tinh dầu nước trà sẽ lưu lại trong các “khí khổng” bên trong lòng ấm. Ấm dùng càng lâu thì hương trà càng đậm càng thơm.

Ấm tử sa làm từ đất chu nê cũng có “khí khổng” giúp lưu hương vị trà khá tốt. Tuy nhiên, nhược điểm của nhóm đất này đó là lượng “khí khổng” không nhiều bằng đất Tử Nê hay Đoạn Nê. Nên khả năng lưu hương có phần kém hơn một chút.

ấm tử sa, chu nê, trà ô long

Có thời gian mình có dùng ấm Đoạn Nê để pha trà Ô Long trong nhìều tháng. Thì mình cảm thấy đúng là Đoạn Nê lưu hương rất tốt. Vì đây là nhóm đất có nhiều “khí khổng” nhất.

Nhưng Đoạn Nê lại có điểm dở đó là giữ nhiệt không tốt bằng Chu Nê hay Tử Nê. Chính vì vậy khi pha nham trà hay các loại Ô Long lên men cao thì vị lại ‘nhạt’ hơn.

Nham trà thường sẽ có vị cay đặc trưng của vùng trà núi đá. Pha nham trà bằng ấm Đoạn Nê nó không có độ cay cần thiết. Mà nham trà uống vào phải ‘tê tê’ như rượu cay mới thú.

Chính vì vậy mình thấy ấm Đoạn Nê hợp với pha trà Ô Long trổng ở nơi có độ cao vừa phải. Kiểu Trà Ô Long Alishan, Thiết Quan Âm của An Khê hay một số vùng có độ cao thấp ở Bảo Lộc.

Còn Ô Long Cao Sơn như Đại Vũ Lĩnh hay những vùng cao của Bảo Lộc thì nên pha bằng ấm chu nê. Vì lá trà Cao Sơn thường rất ‘dày cơm’ nên cần phải pha ở nhiệt độ cao hơn và cần một loại ấm giữ nhiệt tốt. Những loại trà Ô Long lên men cũng nên pha trà bằng ấm tử sa đất Chu Nê.

LỜI KHUYÊN

Nếu chỉ uống nhóm trà Ô Long lên men thấp thì bạn có thể dùng ấm Tử Sa hay pha bằng ấm sứ thông thường cũng không sao. Vì nhóm trà Ô Long lên men thấp ít cần những công năng mà ấm Tử Sa mang lại. Có ấm tử sa dùng sẽ nhỉnh hơn đấy nhưng không nhiều.

Còn nếu bạn hay uống Trà Ô Long Cao Sơn, nhóm Trà Ô Long lên men cao hay nham trà. Thì lời khuyên của mình đó là nên sắm một chiếc ấm Chu Nê tốt một chút. Bảo đảm bạn sẽ không thất vọng.

Còn Tử Nê thì sao? Tử Nê pha trà Ô Long cũng rất tốt. Hương vị trà Ô Long sẽ dịu và tròn trịa hơn một chút. Nếu gu trà của bạn là nhẹ và thích ngọt thì có thể dùng Tử Nê. Còn nếu thích vị nguyên bản của trà hơn thì dùng Chu Nê.