Bột Trà Xanh: 6 Công Dụng và Cách Làm

bột trà xanh, matcha

Bột trà xanh không chỉ dùng để làm bánh và thức uống. Mà còn có thể mang đến cho bạn rất nhiều lợi ích về sức khoẻ cũng như làm đẹp. Sau đây Danh Trà sẽ bật mí cho bạn biết những điều bạn cần biết về bột trà xanh.

BỘT TRÀ XANH LÀ GÌ?

Bột trà xanh là một loại trà xanh được nghiền thành bột. Thay vì trà được pha và bỏ bã (lá trà). Thì bột trà xanh được khuấy với nước sôi và uống luôn cả nước lẫn cái. Thế nên đối với nhiều người thì uống bột trà xanh mang lại nhiều lợi ích cho sức khoẻ hơn so với trà xanh thông thường.

Nghi thức pha, trình bày và thưởng thức bột trà xanh là một nét đẹp văn hoá nổi bật của Nhật Bản. Và nghi thức này được gọi là trà đạo Nhật Bản. Ở Nhật Bản thì bột trà xanh được gọi là matcha (mạt trà).

bột trà xanh, matcha

Mặc dù bột trà xanh nổi tiếng từ trà đạo Nhật Bản. Thế nhưng loại trà này không có nguồn gốc từ Nhật Bản. Mà lại bắt nguồn từ Trung Quốc.

Vào khoảng thế kỷ thứ 6 trở đi thì người Trung Quốc đã có văn hoá uống trà phát triển mạnh. Trà vào thời gian này vừa được xem là thuốc, vừa được xem là loại thức uống giúp tỉnh táo. Tuy nhiên thay vì được pha như kiểu hiện đại. Lá trà khô được giã thành bột và khuấy với nước sôi để uống.

Một vị sư người Nhật Bản tên là Eisai đã đến Trung Quốc vào thế kỷ 12. Không chỉ học thiền, ông còn mang cách uống trà bột này mang về Nhật Bản. Kết hợp giữa thiền và phương thức pha trà bột. Chính ông là người đặt nền móng cho trà đạo Nhật Bản.

Không chỉ sáng tạo ra trà đạo Nhật Bản. Thiền sư Eisai còn được tin chính là người trồng những cây trà đầu tiên ở đất nước này. Và trà xanh cũng là loại trà được yêu thích nhất ở nơi đây.

PHÂN BIỆT BỘT TRÀ XANH VÀ MATCHA

Matcha về cơ bản chính là bột trà xanh. Nhưng do cách làm khác biệt nên không phải loại bột trà xanh nào cũng có thể gọi là matcha.

Khác biệt đầu tiên đó chính là màu sắc. Thường thì matcha sẽ màu sáng và xanh hơn so với bột trà xanh. Trước khi thu hoạch khoảng vài tuần thì những cây trà làm nên matcha sẽ được phủ vải để che bớt ánh mặt trời.

Qua trình này khiến cho lá trà cố sản sinh ra nhiều chất diệp lục hơn để quang hợp. Chất diệp lục khiến cho lá trà có nhiều màu xanh lá cây hơn nên sẽ khiến matcha có màu xanh đẹp mắt hơn.

bột trà xanh, matcha
Matcha (ở trên) và bột trà xanh (ở dưới)

Khác biệt thứ hai đó việc bột trà xanh khi pha thường có một chút cặn. Còn matcha thì không. Lý do là quy trình làm matcha có một công đoạn để loại bỏ gân và cọng của lá trà. Khiến cho bột trà sau khi nghiền sẽ gần như là không có chút cặn nào.

Ngoài ra thì matcha được làm ra bằng cách nghiền lá trà bằng cối đá. Nghiền lá trà bằng cối đá thường rất mất thời gian nhưng được được lợi là bột trà thành phẩm rất mịn. Còn bột trà xanh thường được nghiền bằng máy nghiền bằng kim loại nên bột sẽ không mịn bằng.

Xem thêm:  5 Mặt Nạ Trà Xanh Trị Mụn Cho Da Không Tì Vết

Tuy nhiên, nhiều nơi làm bột trà xanh ở Việt Nam cũng đã chuyển sang cối đá. Nên trà cũng khá là mịn. Ở Việt Nam thì có bột trà xanh Thái Nguyên cũng có chất lượng khá cao. Chất lượng cũng không thua kém gì bột trà xanh Đài Loan.

Khác biệt thứ ba đó là thường bột trà xanh sẽ đắng chát nhiều hơn. Lý do là lá trà làm nên bột trà xanh được quang hợp đầy đủ trước khi thu hoạch,. Lúc này các nhóm amino acid của lá trà sẽ bị chuyển hoá sang thành các nhóm chất catechin. Catechin thường có vị đắng chát.

Mặc dù có vị đắng chát nhưng catechin lại rất tốt cho sức khoẻ. Catechin chính là tên gọi những thành phần chống oxy hoá có rất nhiều trong trà xanh. Và hầu hết những lợi ích cho sức khoẻ được biết đến của trà xanh đều nhờ vào những chất chống oxy hoá này.

Nếu bạn muốn tiết kiệm, và uống trà xanh vì lý do sức khoẻ. Thì bột trà xanh là sự lựa chọn không tồi. Vì loại trà này rẻ hơn nhiều so với matcha. Đồng thời chắc chắn sẽ chứa nhiều catechin hơn do lá trà được quang hợp nhiều hơn.

CÔNG DỤNG CỦA BỘT TRÀ XANH

Tác dụng của bột trà xanh sẽ không khác gì so với lá trà xanh thông thường. Như đã nêu ở trên thì phần lớn những tác dụng nổi tiếng của trà xanh đến từ những chất chống oxy hoá. Và chất chống oxy hoá nổi tiếng nhất có tên là EGCG.

Nếu đã từng xem các đoạn quảng cáo về nước trà xanh đóng chai. Thì có thể bạn đã nghe về EGCG rồi. Do là chất chống oxy hoá mạnh nhất. Nên EGCG cũng chịu trách nhiệm chính cho nhiều lợi ích của trà xanh.

Và cũng có nhiều nghiên cứu tập trung vào thành phần này. Cũng nhờ sự nổi tiếng của mình nên EGCG hay được các nhà sản xuất nước đóng chai thêm vào các đoạn quảng cáo của họ.

Và bật mí cho bạn biết rằng: không có loại nước đóng chai nào tốt cho sức khoẻ bằng trà bạn tự pha cả. Lá trà xanh tươi, trà xanh khô hay bột trà xanh pha liền và uống liền đều tốt hơn rất nhiều so với trà xanh đóng chai.

Bởi vì các thành phần chống oxy hoá có trong trà xanh rất không ổn định. Sau khi được pha hay nấu với nước thì những chất này sẽ mất dần theo thời gian. Không thể nào bảo quản được trong nước đóng chai cả.

Tác dụng của bột trà xanh bao gồm:

  • Giảm cân
  • Đẹp da
  • Ngừa ung thư
  • Ngừa bệnh tim mạch
  • Ngừa bệnh tiểu đường
  • Tăng cường chức năng não
  • Giải độc gan

Tuy nhiên, bạn cần lưu ý là bột trà xanh không phải là thuốc chữa bệnh. Hãy chỉ xem bột trà xanh là một phần của chế độ ăn uống lành mạnh. Chế độ dinh dưỡng tốt sẽ góp phần rất nhiều vào một sức khỏe tốt.

1. Bột trà xanh giúp giảm cân

Trong một nghiên cứu của Thái Lan thì 60 người bị béo phì được chia thành hai nhóm có cùng chế độ ăn kiêng như nhau. Riêng có một nhóm thì được cho uống thuốc có chứa chiết xuất trà xanh. Kết quả sau 12 tuần cho thấy nhóm được uống thêm chiết xuất trà xanh giảm cân nhiều hơn hẳn.

Các nhà khoa học nhận định là trà xanh có thể giúp tăng cường khả năng đốt năng lượng của cơ thể. Đồng thời thúc đẩy quá trình oxy hoá mỡ.

Không chỉ Thái Lan mà trước đó Nhật Bản cũng đã có những nghiên cứu cho kết quả tương tự. Thế nên không có gì ngạc nhiên khi Nhật Bản là một trong số những nước có tỷ lệ béo phì thấp nhất.

Xem thêm:  Biến đổi khí hậu đang đe doạ cây trà - nhưng giải pháp đã xuất hiện

Tuy nhiên, bạn cũng cần lưu ý là trà xanh không có khả giảm cân thần kỳ. Tất cả những nghiên cứu cho thấy hiệu quả giảm cân của trà xanh đều kéo dài trong nhiều tuần. Bạn cần phải kết hợp với việc ăn kiêng cùng với tập thể dục để có kết quả tốt nhất.

2. Bột trà xanh giúp đẹp da

Bột trà xanh có rất nhiều ứng dụng. Ngoài việc được pha chế thành các loại thức uống thơm ngon. Thì bột trà xanh còn được nhiều chị em dùng để đắp mặt nạ.

Do vốn dĩ là bột có kích thước nhỏ. Thế nên bột trà xanh có khả năng len lỏi vào các lỗ chân lông trên da của chúng ta. Và giúp loại bỏ chất bỡ nhờn dư cũng như bụi bẩn đang bám vào lỗ chân lông.

bột trà xanh đắp mặt

Không chỉ vậy mà trong trà xanh còn có những thành phần giúp tốt cho da. Đặc biệt là cho da mụn. Bạn có thể giảm mụn cũng như nhiều triệu chứng về da khác bằng cách uống cũng như đắp mặt nạ bột trà xanh.

Nhiều nghiên cứu cho thấy thành phần polyphenol có trong trà xanh không chỉ giúp giảm mụn hiệu quả. Mà còn giúp làm làm giảm nhờn ở da. Qua đó giúp ngừa mụn mới hình thành.

Không chỉ hiệu quả qua đường bôi ngoài da. Uống trà xanh thường xuyên cũng có thể giúp giảm mụn. Một nghiên cứu của Đài Loan với sự tham gia của 80 phụ nữ cho thấy trà xanh có thể giúp giảm đáng kể mụn ở mặt. Đặc biệt là phần mũi, quanh miệng và cằm.

3. Bột trà xanh giúp ngừa ung thư

Một trong những khả năng được biết đến nhiều nhất của trà xanh đó chính là ngừa ung thư. Và quả thật đã có một số bằng chứng cho thấy uống trà xanh thường xuyên giúp làm giảm nguy cơ mắc một số bệnh ung thư. Bao gồm:

  • Ung thư tuyến tiền liệt
  • Ung thu vú
  • Ung thư thực quản

Đây là kết quả của một số nghiên cứu kéo dài trong nhiều năm của Nhật Bản và Trung Quốc. Bạn cần lưu ý là việc uống trà xanh chỉ góp phần giảm nguy cơ mắc một số bệnh ung thư kể trên mà thôi. Điều này không có nghĩa là uống trà sẽ ngừa hoàn toàn được ung thư. Mà cần phải kết hợp giữa chế độ ăn uống hợp lý và lối sống lành mạnh.

4. Bột trà xanh giúp ngừa bệnh tim mạch

Bệnh xơ vữa động mạch là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trong các loại bệnh liên quan đến mạch máu. Bệnh này được hình thành do các chất béo tích tụ vào thành mạch máu tạo thành vữa động mạch hay mảng bám. Làm hẹp lòng mạch và cản trở máu lưu thông.

Và khả năng ngừa xơ vữa động mạch là một trong những tác dụng được nghiên cứu nhiều nhất của trà xanh. Theo nhiều nghiên cứu kéo dài trong nhiều năm, thì trà xanh có những cơ chế đặc biệt giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh xơ vữa động mạch.

bột trà xanh, trái tim
Uống trà xanh thường xuyên sẽ giúp ngừa nhiều bệnh về đường tim mạch.

Trong Đông Y thì trà xanh được xếp là một trong những loại thuốc có khả năng điều hoà huyết áp. Đến năm 2004 thì các nhà khoa học Đài Loan cũng đã chứng minh đúng là trà xanh thật sự có khả năng này.

Kết quả cho thấy những người có thói quen uống trà xanh hay trà Ô Long sẽ giảm nguy cơ mắc huyết áp cao lên đến 65%. Khi so sánh với những người không có thói quen uống trà.

Xem thêm:  Uống trà xanh có bị vàng răng?

Không chỉ giúp điều hoà huyết áp. Mà trà xanh còn có khả năng giúp giảm nguy cơ đột quỵ. Một nghiên cứu khảo sát trên 12 tỉnh của Trung Quốc cho thấy những người có thói quen uống trà xanh có nguy cơ đột quỵ thấp hơn so với những người không uống trà.

Hàn Quốc cũng là quốc gia tiêu thụ nhiều trà xanh. Và họ cũng có kết luận tương tự trong một nghiên cứu vào 2019. Những người đàn ông trung niên có thói quen uống trà xanh cũng có nguy cơ đột quỵ thấp hơn so với những người không uống.

5. Bột trà xanh giúp ngừa bệnh tiểu đường

Theo thống kê của Tổ Chức Y Tế Thế Giới (WHO), có đến 8.5% người trưởng thành bị mắc bệnh tiểu đường. Tức là cứ 11 người là sẽ có 1 người bị bệnh này. Và số người bị tiểu đường cũng tăng lên rất nhanh ở Việt Nam.

Theo một số nghiên cứu trên động vật thì trà xanh có khả năng thúc đẩy độ nhạy của insulin trong cơ thể. Qua đó giảm các triệu chứng của bệnh tiểu đường. Tuy nhiên, cần phải có những thử nghiệm trên người thì mới biết rõ uống bột trà xanh có thật sự tốt cho bệnh tiểu đường hay không.

6. Bột trà xanh giúp tăng cường chức năng não

Tương tự như cà phê, thì trong trà xanh cũng có chứa thành phần caffeine. Caffeine là thành phần giúp chúng ta tỉnh táo và tập trung hơn. Qua đó giúp chúng ta làm việc cũng như học tập hiệu quả hơn.

Lượng caffeine có trong trà xanh mặc dù thấp hơn khá nhiều so với cà phê. Thế nhưng trong trà xanh lại có thêm thành phần L-theanine. Đây là một trong những amino acid có tác dụng kích thích hình thành nên một số chất trong não. Chẳng hạn serotonin và dopamine. Những hormone tạo cảm giác thư giãn và hứng khởi.

Nhờ vào L-theanine mà khi uống bột trà xanh thì bạn sẽ có cảm giác tập trung, thư giãn, tăng cường khả năng nhận thức và thậm chí là ngủ ngon. Thế nên có nhiều trường hợp là người uống trà xanh vào ban đêm không những không mất ngủ. Mà còn thấy buồn ngủ.

Tuy nhiên, đối với những người không quen uống trà thì L-theanine có thể gây cảm giác ‘say trà‘. Thế nên nếu bạn không quen uống trà thì nên uống một lượng trà vừa phải mà thôi.

Không chỉ có những tác động tạm thời kể trên. Uống trà xanh còn có những tác dụng lâu dài lên não. Một số nghiên cứu trên động vật gần đây cho thấy trà xanh có tiềm năng lớn trong việc điều trị những bệnh về suy giảm chức năng não do tuổi tác. Như Alzheimer hay Parkinson.

CÁCH LÀM BỘT TRÀ XANH

Bạn có thể tự làm bột trà xanh tại nhà. Tuy nhiên, tự làm bột trà xanh đắp mặt thì được. Còn bột trà xanh làm bánh hay thức uống thì khá bất tiện. Lý do là phần lớn bột trà xanh bán ở ngoài hiện nay được xay bằng máy. Kỹ hơn thì xay bằng cối đá nên bột rất mịn.

Bạn có thể mua một ít lá trà xanh khô về. Sau đó cho vào cối giã nhỏ cho đến khi nào bột mịn thì thôi.

mặt nạ trà xanh, mặt nạ matcha, bột trà xanh đắp mặt, mặt nạ bột trà xanh

 

Bạn thích tìm hiểu về trà?

Nếu bạn thích đọc bài viết về trà. Mình sẽ gửi email thông báo cho bạn mỗi khi có bài viết mới. Bạn chỉ cần điền địa chỉ email và nhấp vào nút Đăng Ký là được.