Nếu bạn đang uống trà Thái Nguyên hàng ngày, thì xin chúc mừng là bạn đang có một thói quen có thể xem là rất “lành mạnh”. Lý do là dạng trà xanh như trà Thái Nguyên có nhiều thành phần chống oxy hoá. Trong số này thì nổi bật nhất là EGCG.
Bạn cứ nghĩ chất chống oxy hoá trong trà là một nhóm các ‘chiến binh’ giúp ngừa các loại bệnh. Tức là sẽ có các loại chất chống oxy hoá khác nhau trong lá trà. Nhưng mạnh mẽ nhất chính là EGCG. Nên thành phần này hay được tập trung nghiên cứu. Cũng như được các hãng sản xuất trà hay thực phẩm chức năng tập trung quảng bá.
Các thành phần có ích trong trà Thái Nguyên
Trà là thức uống phổ biến thứ hai thế giới chỉ sau nước uống thông thường. Ở các quốc gia Đông Á như Việt Nam, Nhật Bản hay Trung Quốc thì trà xanh là loại trà được ưa thích nhất.
Trà xanh không chỉ mang lại tác dụng nhất thời, đó là tỉnh táo và tập trung. Mà còn có những tác dụng tốt tiềm ẩn và lâu dài cho sức khoẻ. Nhờ vào bộ thành phần độc đáo chỉ có ở cây trà và ít có ở những loại thực vật khác.
EGCG (Epigallocatechin Gallate): thành phần chống oxy hoá mạnh mẽ
Đây là hoạt chất chống oxy hóa thuộc nhóm catechin. Thành phần này chiếm tỷ lệ cao trong trà xanh Thái Nguyên. EGCG nổi tiếng với khả năng trung hòa các gốc tự do. Đây chính là nguyên nhân gây tổn thương tế bào, lão hóa và nhiều bệnh tật.
Hiệu quả chống oxy hóa của EGCG được đánh giá mạnh gấp hàng chục lần so với vitamin C và E. Hiện nay thì thành phần chống oxy hoá hàng đầu có thể kể tới như Astaxanthin (tảo đỏ), Curcumin (nghệ) và EGCG (trà xanh).
Trong khi Astaxanthin chỉ có thể tốt cho da hoặc mắt, curcumin thì thiên về chống viêm hay chống lão hoá. Thì EGCG có tác dụng tốt gần như cho mọi bộ phận trên cơ thể, đặc biệt là các bộ phận quan trọng như tim mạch và não.
Đặt mua trà xanh Thái Nguyên ngon rẻ sạch →
Caffeine & L-Theanine: tỉnh táo và hưng phấn
Đây là điểm khác biệt tạo nên sự tỉnh táo đặc biệt khi thưởng thức trà so với cà phê. Trong khi caffeine kích thích hệ thần kinh trung ương giúp tỉnh táo và tập trung. Thì L-theanine lại thúc đẩy sự sản sinh sóng alpha trong não. Giúp tạo cảm giác thư giãn và an thần. Nên khi uống trà ngoài tỉnh táo thì còn có cảm giác “phê” nữa.
Sự kết hợp của 2 thành phần này giúp mang lại một trạng thái “tỉnh táo thư thái” rất riêng của trà. Nghĩa là bạn sẽ tỉnh táo cao độ và hưng phấn. Nhưng không hồi hộp, căng thẳng hay gây “say” như cà phê.
Nhóm Polyphenol/ Catechin: “kép phụ” nhưng vẫn rất tốt cho sức khoẻ
Như đã nói từ ban đầu thì trà Thái Nguyên có chứa một nhóm các thành phần chống oxy hoá. Tức là ngoài EGCG thì trà còn chứa một nhóm đa dạng các catechin khác như ECG, EGC…
Mặc dù không mạnh mẽ như EGCG, nhưng các thành phần “kép phụ” này vẫn rất mạnh mẽ. Khi kết hợp cùng nhau sẽ tạo thành một mạng lưới chống oxy hóa hiệu quả. Qua đó bảo vệ cơ thể từ cấp độ tế bào, chống lại stress oxy hóa và các tác nhân gây hại đến từ bên ngoài.
Vitamin & các khoáng chất vi lượng
Trong trà Thái Nguyên cũng có chứa một lượng nhỏ các vitamin và khoáng chất vi lượng. Nói chung là không đáng kể nhưng cũng phần nào tốt cho sức khoẻ.
Lá trà có một số vitamin nhóm B và vitamin C. Tuy nhiên phần lớn sẽ bị hao hụt đi sau quá trình sao sấy ở nhiệt cao.
Một số khoáng chất quan trọng như Kẽm (tốt cho miễn dịch) hay Kali (ổn định huyết áp). Đặc biệt là Fluoride tự nhiên, đây là “trợ thủ” đắc lực cho sức khỏe răng miệng.
Tác dụng của trà Thái Nguyên lên sức khoẻ
Mặc dù đã từng xuất hiện trong các sách thuốc cổ, như Bản Thảo Cương Mục. Nhưng trà về cơ bản là một dạng thực phẩm thôi. Nó có tốt hơn thực phẩm bình thường, nhưng không phải là một loại cây thuốc nổi bật.
Nghiên cứu về tác dụng của trà xanh thì nhiều, nhưng mà kết quả cho thấy hiệu quả rất cao thì không. Vậy nên mình sẽ tự đánh giá từng tác dụng một, dựa trên các nghiên cứu đã đọc qua. Bao gồm 3 mức: tốt – khá – trung bình.
| Tác dụng | Cơ chế hoạt động |
|---|---|
| Hỗ trợ giảm cân & đốt mỡ (trung bình) | EGCG và caffeine hoạt động hiệp đồng, giúp thúc đẩy quá trình trao đổi chất (thermogenesis). Qua đó tăng cường oxy hóa chất béo, đặc biệt là vùng mỡ bụng, và giúp chuyển hóa năng lượng hiệu quả hơn. |
| Tốt cho tim mạch & huyết áp (khá) | Các polyphenol giúp giảm cholesterol LDL (xấu) và triglyceride trong máu. Đồng thời cải thiện chức năng lớp nội mạc mạch máu, giúp mạch máu giãn nở tốt, hỗ trợ ổn định huyết áp. |
| Chống lão hóa & làm đẹp da (tốt) | “Đội quân” chống oxy hóa mạnh mẽ bảo vệ tế bào da khỏi tác hại của tia UV và ô nhiễm, ngăn ngừa sự phá hủy collagen, giúp da khỏe mạnh, giảm nếp nhăn và chậm quá trình lão hóa. |
| Cải thiện chức năng não bộ (tốt) | Nhờ cặp đôi caffeine và L-theanine, trà giúp tăng cường sự tập trung, cải thiện trí nhớ, tốc độ xử lý thông tin và bảo vệ tế bào thần kinh khỏi sự thoái hóa theo thời gian. |
| Hỗ trợ tiêu hóa & giải độc (khá) | Trà có tính kháng khuẩn nhẹ, giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột. Chất tanin hỗ trợ làm sạch dạ dày, trong khi các chất chống oxy hóa thúc đẩy chức năng thải độc tự nhiên của gan. |
| Bảo vệ sức khỏe răng miệng (tốt) | Fluoride tự nhiên giúp tái khoáng hóa men răng, trong khi catechin ức chế sự phát triển của vi khuẩn gây sâu răng và hôi miệng, giúp hơi thở thơm mát hơn. |
Nếu vẫn thích uống dạng như trà, thì bạn có thể tham khảo thêm trà Atiso đỏ hay còn gọi bụp giấm. Theo nghiên cứu thì loại thảo mộc này tốt hơn một chút so với trà xanh ở tác dụng giảm cân và tim mạch. Đặc biệt là uống vào buổi tối sẽ không lo mất ngủ.
Những thứ cần lưu ý để uống trà đúng cách và an toàn
Để tối ưu hóa lợi ích và tránh những tác dụng không mong muốn. Thì bạn nên uống trà Thái Nguyên theo những lưu ý sau.
-
Thời điểm “vàng” để uống trà: Nên uống vào buổi sáng sau khi ăn sáng 30 phút hoặc giữa các bữa ăn. Tránh uống ngay sau bữa ăn vì có thể ảnh hưởng đến hấp thu sắt.
-
Không nên uống khi đói: Có thể gây cồn cào, kích thích dạ dày tiết nhiều acid, về lâu dài không có lợi. Có thể gây các bệnh như trào ngược acid.
-
Nước pha trà: Nước pha trà tiện lợi nhất chính là nước máy, đừng ngại dùng nước máy. Tuy nhiên, nếu được thì nên để nước máy qua đêm để bay hết clo. Hoặc có điều kiện hơn thì nên dùng máy lọc nước, chỉ cần loại nào có một vài lõi lọc đơn giản là đủ. Cầu kỳ hơn thì có thể mua nước tinh khiết.
- Làm trà chanh: có một loại quả rất hợp với trà xanh Thái Nguyên đó chính là quả chanh. Thành phần acid trong chanh sẽ giúp được ruột hấp thụ hiệu quả hơn thành phần catechin trong trà. Bạn có thể dùng nước trà, cho ít đường hoặc mật ong, rồi vắt chanh vào, trộn đều thêm đá là được.
-
Đối tượng cần thận trọng khi uống trà:
-
Người đau dạ dày nặng và viêm loét nên pha trà loãng thôi. Hãm ít trà thôi. Và nên uống sau khi ăn.
-
Phụ nữ mang thai và cho con bú nên hạn chế do nhạy cảm với caffeine. Nếu cần thì cũng nên dùng ít trà và uống loãng.
-
Người thiếu máu và thiếu sắt nên uống trà cách xa bữa ăn giàu chất sắt. Thiếu sắt có thể gây một số vấn đề về sức khoẻ. Hay gặp nhất là rụng tóc.
-
Người mất ngủ và nhạy cảm với caffeine không nên uống trà vào buổi tối. Lý do là l-theanine có khả năng kéo dài tác dụng của caffeine. Nhiều người uống trà từ sáng mà đêm vẫn mất ngủ là bình thường.
- Người có huyết áp thấp cũng không nên uống trà quá đặc. Pha nhẹ trà thôi vì trà có khả năng hạ huyết áp nhẹ.
-
Nguồn tham khảo: https://www.mdpi.com/1420-3049/30/15/3128